4K 3D Ultra HD teknolojisi hakkında gelişen son haberler

Gözlük olmadan 3D görüntü sunan teknolojiye hazır olun

Çinli firma KDX, CES 2016 etkinliğine K3DX 3D teknolojisini getiriyor. K3DX 3D sayesinde gözlüğe ihtiyaç duymadan 3D görüntüler izlenebilecek.



Çinli firma KDX 6-9 Ocak tarihleri arasında Las Vegas’ta gerçekleşecek Tüketici Elektroniği Fuarı’na K3DX 3D teknolojisini getireceğini duyurdu. K3DX 3D teknolojisi kullanıcıların gözlüğe ihtiyaç duymadan 3D görüntüler izleyebilmesine olanak sağlıyor.
Daha önce benzer şekilde görüntü aktarabilen kimi akıllı TV’lerin satışa çıktığına şahit olduk; ancak teknoloji günümüz akıllı TV'lerde yaygın bir özellik haline gelmedi. Aynı şekilde HTC, Evo 3D modelinde gözlüğe ihtiyaç duymadan 3D kamera ve 3D oyun deneyimi sunmayı başarmıştı.
Geçen yıllar gözlüğe gereksinim duymadan 3D görüntü elde etme teknolojisini daha ileri bir noktaya getirdi. KDXfirması, detaylarını henüz açıklamadığı K3DX 3D teknolojisini CES 2016 etkinliğinde teknoloji tutkunlarının beğenisine sunacak.

K3DX 3D teknolojisi, üçüncü nesil mercek teknolojisinin yanı sıra derinlik kontrolü ve göz hareketi algılama özelliklerini bir araya getirerek tüketicilerin gözlüğe ihtiyaç duymadan 3D görüntüleri izleyebilmelerini sağlıyor.
KDX söz konusu teknolojisinin gelişim süreci için Philips, Dolby ile Akıllı telefon ve Tablet Şirketler Birliği'yle iş birliği içerisinde olduğunu ifade etti. K3DX 3D teknolojisi sadece akıllı telefon, tablet ya da akıllı TV’lerde kullanılmayacak. Otomotiv, görüntüleme ve reklam endüstrisi de K3DX 3D teknolojinin ilgi alanı olacak.
Son olarak K3DX 3D teknolojisi kullanıcıların gözüne zarar vermiyor ve görüntülerin yüksek çözünürlükte izlenmesini sağlıyor. Bunlara ek olarak çoklu bakış açısı, görüş aralığı ayarlayabilme, derinlik ayarı, 2D içeriklere destek ve 3D içerik üretimini teknolojisi sayesinde gerçekleşebilecek.

3D hakkında herşey!

Adını şu sıralar sıkça duyduğumuz 3 Boyut teknolojisi hakkında tüm gerçekler ve bilmek istediklerimiz



@mehmetkarahanlı@



Eğlence endüstrisinde devrim gerçekleşiyor. Bu yıl dünya kupası maçları, Hollywood'un bomba gibi filmleri ve bilgisayar oyunları üç boyutlu olarak evlerinizde olacak. Peki 3D teknolojisi nasıl işliyor? Hangi cihazlar tercih edilmeli? Gelecekte 3D neler getirecek? Sizin için hazırladığımız rehber niteliğindeki makalemizde tüm yanıtları bulabilirsiniz.

2014 dünya kupası ile birlikte aynı anda HD TV'lerde yeni bir devrim gerçekleşti: 3D televizyonlar! Avatar ve benzeri filmler sayesinde 3D teknolojisi çoktan sinema salonlarına girmişti. Fakat şimdi evimizin salonuna giriyor. Bu teknolojiyi evlerimize kadar getirecek olan 3D TV'lerin ve uyumlu oynatıcıların seri üretimine ise bir süre önce başlandı.

Artık her şey 3D
3D sistemler sadece ev içi eğlence için üretilmiyor. Uygun bir monitörle, dizüstü veya masaüstü bilgisayarınızda oyunları 3 boyutlu oynayabilir ve film seyredebilirsiniz. Ayrıca uygun yazılımlarla eski filmler de 3D formatında izlenebiliyor. Hatta Fujifilm FinePix Real 3D kamera ile fotoğraf ve videoları 3 boyutlu olarak çekmek mümkün.

Makalemizin devamında güncel 3D teknolojinin nasıl çalıştığına dair bilgilere, 3D görüntü sistemleriyle ilgili teknik detaylara ve üç boyut teknolojisine geçişte size yardımcı olacak ipuçlarına ulaşabilirsiniz.

3D Teknolojileri: Sadece göz hilesi mi?

3D filmleri gözlüklü mü izlemek istersiniz, yoksa gözlüksüz mü? Bu soruyu soruyoruz, çünkü filmleri üç boyutlu izlemek için birçok seçenek bulunuyor. Makalemizin ilk bölümünde bu alanda en önemli teknolojileri avantaj ve dezavantajlarıyla birlikte inceleyeceğiz.

İnsanoğlu olarak iki gözümüz olduğu için bu dünyayı bir nevi 3 boyut görüyoruz. Bu iki göz beynimize iki aynı fotoğrafı gönderiyor. Aralarındaki tek fark ise şu: İki gözümüzün arasında birkaç santim boşluk olduğu için farklı perspektiflere sahipler. Ve bu küçük perspektif farkı sayesinde de beynimiz uzamsal 3D imajlarını hesaplıyor.

Benzer şekilde kayıt tekniği 3D fotoğraf veya film kameralarında kullanılıyor. Yani görüntü iki ayrı lensten yakalanıyor ve kaydediliyor. Fakat bu işlemin asıl karmaşık kısmı ise bu imaj veya filmlerin bilgisayar monitörü veya televizyonda gösteriminde yatıyor. Ve işin hilesi de bu kısımda. Çünkü gözlerimiz tek bir ekrandan görüntüleri ayrı ayrı alıyor. Peki ya yöntemler? Bu sorunun cevabı hemen aşağıda.

Anaglif Yöntemi
Bu teknik, bir ekranda 3D içerik göstermek için sıkça kullanılan bir yöntemdir. Anaglif yönteminde 3D gözlük üzerinde kırmızı-yeşil, kırmızı-mavi veya daha çok kırmızı-turkuaz kombinasyonlarından oluşturulmuş renkli camlar veya folyo kullanılır. Görüntüde kullanılan renk filtreleri sayesinde sağ göz belirli bir rengi, sol göz ise başka bir rengi görür. Böylece iki farklı imajı gördüğümüz halde beynimiz bunları birleştirerek hacimsel hale getirir.


ANAGLİF YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ Üretimi oldukça ucuz - 3D imajlar çoğunlukla kötü renkte veya siyah beyaz görüntüleniyor
+ Özel bir TV setine veya monitöre ihtiyaç duyulmuyor - Gözlüklere ihtiyaç duyuluyor


Polarizasyon Filtresi Yöntemi
Polarizasyon Filtresi yöntemi ise 3D görüntüleme konusunda en geniş kullanım alanına sahip teknik olmakla birlikte en önemli kullanım alanı sinemalardır. İmajların ayrılma işlemi polarize edilmiş ışık sayesinde sağlanır ve bu polarize edilmiş ışık dalgası salınım yönünde algılanır. Yani gözlüklü izleyicinin bir gözü yalnızca yatay yönde salınıma sahip ışık bileşenlerini (yatay olarak polarize edilmiş ışık) görebilirken, diğer gözde bulunan filtre ise yalnızca dikey yönde polarize edilmiş ışığın geçmesine izin verir. Uygun polarizasyon filtreleri her iki yönde de bulunur ve sağ ve sol göz için senkronize edilmiş fotoğraflar özel bir tuval üzerinden gösterilir. Farklı polarizasyonlar sayesinde sağ göz yalnızca "sağ imajı", sol göz ise yalnızca "sol imajı" görür. TV'ler ve monitörlerde ise bu polarize işlemi çizgi çizgi yapılır. Yani sağ göz yalnızca düz çizgileri görürken, sol göz ise düz olmayan çizgileri görür.

POLARİZASYON FİLTRESİ YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ Sinemalarda geniş bir kullanım alanına sahip - Özel bir ekran gerekiyor
+ Gözlüklerin üretim maliyeti düşük - Gözlüklerdeki filtreler projeksiyon filtresiyle her zaman aynı olmak zorunda
+ Renkler oldukça doğal - Gözlüğe ihtiyaç duyuluyor
+ Pencere oranı iyi - TV'lerde ve monitörlerde aynı kaliteyi vermiyor


LCD Shutter Gözlükler
Bu teknikte ise sağ ve sol göz için resimler, birbirini takip eden hızlı bir dizi halinde gösterilir. İzleyicilerin, LCD'lerin lens olarak kullanıldığı Shutter Glasses adı verilen gözlüklerden takmış olması gerekmektedir. Teknik açıdan örneğin saniyede 24 kare ile oynatılan bir 3D filmde saniyede 48 kare gösterilir. Parlamayı engellemek için ise yüksek frekanslar seçilir.

SHUTTER YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ 3D filmler full çözünürlükte görüntülenebiliyor - Pencere oranını yarı yarıya düşürüyor
+ Doğal renkler - Active çalışan gözlüklerin pilleri olması gerekiyor
+ Sinemada özel ekranlara ihtiyaç duyulmuyor - Gözlüklerin projektör veya TV ile senkronize olması gerekiyor


Gözlüksüz: Stereoskopik Ekranlar
Stereoskopik ekranlar, uyumlu gözlüğe gerek olmadan 3D görüntülerin gösterilmesini sağlar. Stereo resim çiftleri birbiriyle yan yana olacak şekilde küçük ve eşit boyutta şeritlere bölünür. Lensteki görüntü arayüzü (Lenticular System) kırılma efektlerinin doğru uzaklıkta, doğru açıda ve şeritte gerçekleşmesini sağlar ve gözün açısına uygun olup olmadığını kontrol eder. Beynimiz ise bu iki imajdaki şeritleri bir araya getirerek görüntüyü 3D olarak algılar.

STEREOSKOPİK EKRANLAR
Avantajları Dezavantajları
+ Herhangi bir gözlük gerekli değil - Oldukça pahalı bir sistem
- Gösterim esnasında seyircinin çok fazla hareket etmemesi gerekiyor
- Çözünürlük düşüyor


3D ev sineması: TVler, oynatıcılar ve projektörler

3D ev sinemaları için ilk TV'ler ve Blu-ray oyatıcılar satışa sunuldu. Biz de bu modelleri inceleyerek küçük bir karşılaştırma yaptık.

Dünya kupası şampiyonasının başladığı şu günlerde 3D TV üreticilerin rekabeti reklam piyasasında hayli kızışırken, FIFA da bazı maçları bazı ülkelerde 3D olarak izlemek için toplu etkinlikler gerçekleştireceğini duyurdu. Bu etkinliklerin nerede ve ne zaman gerçekleştirileceği ise şimdilik belirsiz. Normal TV programlarının 3 boyuta geçişi için ise geleceğe dair bir şeyler söylemek mümkün değil. Çünkü herşeyden önce yayınların dağıtım standartlarında büyük değişimler yapılması gerekiyor.

Televizyonlar: Hem plazma hem LCD
3D çağına plazma TV'ler ile mi, yoksa LCD ekranlarla mı geçileceği sorusu artık anlamını yitirdi. Çünkü Panasonic TX-P50VT20E (Plazma) ve Samsung UE46C8790 (LCD - LED) 3D teknolojisini kullanan ilk televizyonlar oldular. Her iki cihaz da "Active Shutter" gözlüklere ihtiyaç duyulan Shutter teknolojisini kullanıyor. Her iki televizyon da 3D karşılaştırma testlerimizde mükemmel bir performans ortaya koyamazken, Avatar'ın sinemadaki efektelerini bekleyenler için hayal kırıklığı olması muhtemel. Ayrıca gölge çizgiler ve çift anahatlar gibi resim hataları ev sineması keyfinizi bozabilir. Bunların dışında 3D render aşamasında her iki televizyonda da kontrast ve parlaklık düşüyor. Fakat 2D oynatımı konusunda her ikisi de diğer TV'lerden çok daha kaliteli. Örneğin Samsung UE46C8790, şu an için en iyi televizyonlar listelerinde birinci sırada bulunuyor. Ayrıca Samsung modeli 2D görüntüleri dahili işlemcisi sayesinde oldukça kaliteli şekilde 3D görüntülere çevirebiliyor. Üstelik sinyal kaynağının nereden geldiği de önemli değil. Yalnızca görüntüdeki derinliğin biraz düz bir hal alması televizyonun tek kusuru denebilir. Panasonic'te ise böyle bir dönüştürme özelliği bulunmuyor.

3D Blu-ray oynatıcılar: Oyun konsolu veya Firmware güncellemesi
Bir 3D TV ile birlikte aynı zamanda bir 3D uyumlu Blu-ray oynatıcıya da sahip olmanız gerekiyor. Diğer türlü yalnızca 2D filmler seyretmeniz mümkün. Philips (BDP7500S2), Samsung (BD-C6900) ve Panasonic (BDT300) olmak üzere üç büyük firma da bu özel oynatıcıları bir süredir üretiyor. Hepsi de birçok ek özelliğe ve kolay bir kullanıma sahipler. Şayet 3D filmleriniz yoksa 2D filmleri de gayet kaliteli şekilde izleyebilirsiniz. Fiyatları ise 300 ila 600 dolar arasında değişiyor ve normal oynatıcılara göre oldukça pahalılar. Şayet 2D Blu-ray oynatıcınız varsa belki de bir şansınız daha olabilir. Çünkü birçok üretici bugünlerde yeni bir Firmware güncellemesi ile ek donanıma ihtiyaç duymadan 2D oynatıcıları 3D oynatabilir hale getirmeye çalışıyor. Yalnız bu sistemin işe yarayıp yaramayacağı ise şimdilik belirsiz.

Sıradışı bir Blu-ray alternatifi ise PlayStation 3. PlayStation 3'ün şu an beta sürümünde olan yeni Firmware güncellemesi 3D desteğini de beraberinde getiriyor. Böylece oyunlar ve Blu-Ray filmler konsolla birlikte uyumlu 3D televizyonlarda izlenebilecek. Bu güncelleme henüz kararlı bir sürüm değil ve Sony yetkilileri tarafından çok yakında final sürümünün hazır olacağı açıklandı.

Projeksiyon cihazı: Büyük ekranda sinema hissi
3D konusunda gelecek trend yalnızca TV'lerden oluşmuyor. Yalnızca bir projeksiyon cihazı ile 3 boyutlu görüntüler izlemek de mümkün. Örneğin Acer H5360, uygun bir Shutter gözlükle 3D imajları mükemmel bir şekilde gösteriyor. Cihazın çözünürlüğü 1.280 x 760 Piksel olmakla beraber, parlaklığı ise 1700 ansi lümen civarında. İçerikler 120 hertz'de gösterilirken, 3D resimler ise iki kez 60 hertz'de sunuluyor. Acer H5360'ın yurtdışı satış fiyatı 600 Euro ve gözlükler ayrı olarak satın alınıyor. Geniş görüntü alanı sayesinde oturma odanıza TV'lerden daha çok sinema hissi verecektir fakat sinemayla aynı kalitede olması tabiî ki mümkün değil. Ayrıca projeksiyon cihazının yanında bir de 3D uyumlu Blu-ray oynatıcıya sahip olmanız gerekiyor.

3D her yerde: Dizüstü, PC'ler, ekranlar ve oyunlar

Ev eğlence sistemlerinin yanı sıra, üreticiler üç boyut destekli dizüstü bilgisayarlar ve ekranlar da sunuyorlar. İşte o cihazlar!

Tıpkı TV'lerde olduğu gibi 3D keyfini yaşamak için özel gözlükler gerekiyor. Fakat yalnızca gözlük almak da her şeyi 3D formatında görebileceğiniz anlamına gelmiyor. Çünkü kullandığınız ekran minimum 120 hertz'i desteklemeli veya özel bir filmle kaplı olmalı. Kısacası yükseltme yapmak da yeterli olmuyor ve bu gereksinimlere uygun cihazlar seçmeniz gerekiyor.

Dizüstü bilgisayarlarda 3D
3D destekli ilk dizüstü bilgisayarlardan biri Acer'ın Aspire 5740DG-434G64MN modeli. Bu modeldeki üç boyut sistemi ekranında bulunan bir film ve uyumlu 3D gözlüklerin kullanıldığı Polarizasyon tekniğiyle çalışıyor. Diğer taraftan 3D modunda çözünürlük de düşürülüyor. Fakat az görüş açısı pratikte daha büyük problemlere neden oluyor. Laptop'un tam karşısına oturmadığınızda gölge imajlar ortaya çıkıyor ve açıyı düzeltmediğinizde 3D efektleri kaybolabiliyor. Özellikle oyunlarda ve filmlerde oldukça rahatsız ederek 3D keyfinizi kaçırabiliyor. Ayrıca dizüstünde Blu-ray oynatıcı bulunmadığı için yeni çıkan popüler filmleri de 3D olarak izleme şansınız pek yok. Tıpkı TV setlerinde olduğu gibi, şimdilik çok az sayıda firma (Acer – Asus) 3D uyumlu dizüstü bilgisayar üretiyor.

PC ve LCD ekranlarda 3D
Şayet masaüstü bilgisayarınız varsa 3D'ye geçmeniz ve keyfini çıkarmanız daha kolay. Bunun için bir Nvidia grafik kartına ve Shutter gözlük & alıcıdan oluşan bir sete ihtiyacınız var (Nvidia 3D Vision, yaklaşık 200$ + KDV). Ayrıca 3D sistemlerde imajlar iki ayrı kare halinde üretildiği için monitörünüzün yenileme oranı oldukça yüksek olması gerekiyor. 60 Hz'lik normal bir LCD ekran gözlüklerle saniyede 30 kare üretir. Fakat görüntünün akıcı şekilde oynatılabilmesi için 120 Hz'lik bir monitör kullanmanız gerekir, çünkü yenileme oranı gözlükle birlikte 60 Hz'e düşecektir.

Bu teknolojiyi destekleyen ilk monitörlerden biri olan Samsung SyncMaster 2233RZ'nin fiyatı şu sıralar 450$ + KDV civarında. Ayrıca ülkemizde Nvidia Vision ve Samsung monitörü set halinde 650$ + KDV civarında bir fiyata satan mağazalar da bulunuyor. Bu kombinasyonla DirectX kullanan birçok güncel oyunu 3D modunda oynayabilirsiniz. Tabiki bir Blu-ray oynatıcınız varsa filmleri de 3D mükemmelliğiyle izlemeniz mümkün.

Gözlüksüz 3D oyunlar
3D teknolojisinin oturma odamıza girmesi çok uzun bir zaman almış olsa da aslında bu teknoloji masaüstü bilgisayarlara çoktan gelmişti. Örneğin Nvidia, Anaglifik yöntemi ve kırmızı & mavi renkli gözlüklere uyumlu 3D uyumlu ekran kartı sürücülerini çoktan yayınlamıştı. Bu şekilde Shutter gözlüklere gereksinim olmadan üç boyutun keyfini de çıkarmak mümkün. Aynı şekilde AMD hayranları da iZ3D sürücülerini kullanabiliyorlar. Ve 3D oyun tasarımlarına olan ilgi de her geçen gün artıyor.

3D Blu-ray filmler: Şimdilik az sayıda

Bir yandan üç boyutlu filmlerin üreticileri sinemalardaki mükemmel gişe rekorlarının başarısını kutlarken, diğer taraftan ev sinemaları için 3D Blu-ray filmlerin sayısı halen oldukça az. Fakat buna alternatif olarak eski filmlerinizi 3D'ye dönüştürmeniz de mümkün.

2010 yılı içerisinde izleyeceğimiz 3 boyutlu filmlerin listesi hayli uzun: Shrek 3, Resident Evil 4 ve Harry Potter serisinin son bölümü gibi yaklaşık 30 film bu yeni teknolojiyle sinemalarda olacak. Tabiki önümüzdeki günlerde sinemalardaki 3 boyutlu filmlerin artmasıyla birlikte, ev sinemaları için Blu-ray filmlerin sayısının da doğru orantılı olarak artması bekleniyor.

3D aldatmacaları ve asıl beklenenler
Son Durak 4 (Final Destination 4) gibi filmler 3 boyutlu olarak sunulmuştu fakat eski Anaglif yöntemi kullanılarak hazırlandığı için kötü bir kaliteye sahipti ve normal televizyonlardan da izlenebiliyordu. 3D konusunda en gözde filmler için ise biraz daha beklemek gerekiyor: Çünkü Avatar'ın 3D Blu-ray disk versiyonunun yayınlanması 2011'e ertelendi. Ayrıca diğer popüler filmlerin de Blu-ray versiyonlarının çıkışıyla ilgili henüz kesin bir tarih verilmiş değil. 3D televizyon teknolojileri için ilk film olma özelliğine sahip olan "Köfte Yağmuru" (Cloudy with a Chance of Meatballs) ise 1 Haziran'da raflardaki yerini aldı.

3D filminizi kendiniz yapın
Şayet evde sinema keyfi için 3 boyutlu filmlerin çıkmasını beklemek istemiyorsanız CyberLink PowerDVD 10 ile istediğiniz video veya filmleri üç boyutlu hale getirebilirsiniz. Ayrıca program TrueTheater 3D modu da sunuyor. Bu mod normal DVD çözünürlüğüne üçüncü bir boyut da ekliyor. Böylece filmleri 2D yerine 3D olarak izlemek mümkün oluyor. Fakat evinizdeki bu 3D sinema için PowerDVD'nin en az "Deluxe" versiyonuna sahip olmanız gerekiyor ve fiyatı da yaklaşık 90 dolar civarında. CyberLink'in bu programı 3D görüntüyü farklı tekniklerle de oluşturabiliyor. Böylece hem Passive Polarizasyon gözlükleri hem de Active Shutter gözlükler kullanılabiliyor. Kendi göz zevkinize derinliği arttırıp azaltmak da mümkün. Tabiki bu özellikleri kullanabilmeniz için uyumlu monitör, oynatıcı ve iyi bir sisteminiz de olması gerekiyor. Bunların dışında sabit diskinize kaydettiğiniz filmleri dönüştürememesi oldukça sinir bozucu diyebiliriz. Yaptığımız testlerde de 3D dönüştürme esnasında efektlerin çok gerçekçi görünmemesi ve 3D keyfini tam olarak verememesi de programın eksik yönlerini oluşturuyor.

Bugünden 3D'ye geçmek doğru mu?

3D trendi son zamanlarda televizyon satışlarını da olumlu yönde etkilemeye başladı. Fakat bugünden bu teknolojiye sahip olmak doğru bir karar mı? Avantajları ve dezavantajları neler? Tüm sorularınızı yanıtlıyoruz.

Şayet masaüstü bilgisayarınızda 3D keyfini yaşamak istiyorsanız fiyatı konusunda pek sıkıntı yaşamayabilirsiniz fakat komple bir ev sinema sistemi istiyorsanız ekonomik durumunuzu baştan aşağı gözden geçirmeniz gerekiyor. Makalemizin önceki sayfalarında sizlere 3D teknolojileri ve cihazlar hakkında bilgi vermiştik. Şimdi ise son soruya yanıt bulma zamanı: 3D için doğru zaman mı? İşte artılar, eksiler ve sonuç.

• Artı: Etkileyici bir tecrübe: Her ne kadar cihazlar 3D derinlik efektlerini sinemalardaki gibi yansıtamasa da yine de oldukça etkileyici diyebiliriz. Şayet bazı gölge çizgiler gibi hataları pek umursamıyorsanız hacimsel derinlikler sizi mest edebilir.

• Artı: 3D ile oyun keyfi: Bugünlerde 3D oyunlardaki en iyi derinlik efektlerini Nvidia Shutter gözlüklerini kullanarak görebilirsiniz. Örneğin yarış oyunlarındaki görüntülere hayran kalmanız muhtemel.

• Eksi: Kötü resim kalitesi: 3D oynatımında imajın parlaklığı neredeyse yarı yarıya düşüyor ve bu da kötü bir görüntü kalitesine yol açıyor. Ayrıca görüntüde ortaya çıkan gölge çizgiler gibi hatalar 3D keyfinizi bozabiliyor.

• Eksi: Çok az sayıda içerik: Bir 3D uyumlu televizyonunuz olsa bile ilk etapta bunun hiçbir anlamı yok. Çünkü çok az sayıda 3D Blu-ray film bulunuyor ve yayın şirketlerinin 3D TV programlarına geçmesi uzun bir süreç alacak.

• Eksi: Yüksek fiyatlar: 3D televizyonların yüksek fiyatları bir yana, 3 boyutlu filmleri oynatabilmek için aynı zamanda bir de 3D destekli bir Blu-ray oynatıcıya ihtiyacınız olacak ve fiyatları gerçekten şu an için el yakıyor. Henüz uyumlu cihazların sayısının az olması ve rekabet ortamı oluşmaması yüzünden size bir servete mal olabilir.

• Eksi: Gözlük zorunluluğu: Gözlüksüz üç boyut neredeyse mümkün değil ve rahatlamaya ihtiyaç duyulan bir akşamda TV'nin karşısına geçip burnunun üzerinde bir gözlükle bu huzuru bulamayacak kimselerin olması da muhtemel. Ayrıca satın almadan önce Polarize mi yoksa Active Shutter gözlük mü istediğinize karar vermelisiniz. Her ikisinden oluşan bir kombinasyon ise ne yazık ki yok.

Sonuç: Beklemek daha iyi bir tercih
3D teknolojisine bugünden sahip olmayı kim istemez. Fakat öncelikle şunları göz önünde bulundurmanız gerekiyor. 3D uyumlu TV'ler herhangi bir sınırlama olmaksızın 2D görüntüleri çok iyi kalitede gösterebiliyor fakat 3D konusunda halen biraz zayıflar. Ayrıca TV, Blu-ray oynatıcı ve 3D disklerin sayısı da oldukça az. Üstelik TV yayınlarının 3D teknolojisine geçmesi de uzun bir zaman alacak. Bu nedenle bizim tavsiyemiz en azından gelecek yıla kadar beklemeniz yönünde. Bu sayede gelecek yıla kadar hem cihazların fiyatları ucuzlayacak, doğal olarak daha fazla model ile seçenek sayısı da artacak, hem de piyasadaki 3D filmler çoğalacaktır.

3D hakkında herşey!

Adını şu sıralar sıkça duyduğumuz 3 Boyut teknolojisi hakkında tüm gerçekler ve bilmek istediklerimiz



@mehmetkarahanlı@



Eğlence endüstrisinde devrim gerçekleşiyor. Bu yıl dünya kupası maçları, Hollywood'un bomba gibi filmleri ve bilgisayar oyunları üç boyutlu olarak evlerinizde olacak. Peki 3D teknolojisi nasıl işliyor? Hangi cihazlar tercih edilmeli? Gelecekte 3D neler getirecek? Sizin için hazırladığımız rehber niteliğindeki makalemizde tüm yanıtları bulabilirsiniz.

2014 dünya kupası ile birlikte aynı anda HD TV'lerde yeni bir devrim gerçekleşti: 3D televizyonlar! Avatar ve benzeri filmler sayesinde 3D teknolojisi çoktan sinema salonlarına girmişti. Fakat şimdi evimizin salonuna giriyor. Bu teknolojiyi evlerimize kadar getirecek olan 3D TV'lerin ve uyumlu oynatıcıların seri üretimine ise bir süre önce başlandı.

Artık her şey 3D
3D sistemler sadece ev içi eğlence için üretilmiyor. Uygun bir monitörle, dizüstü veya masaüstü bilgisayarınızda oyunları 3 boyutlu oynayabilir ve film seyredebilirsiniz. Ayrıca uygun yazılımlarla eski filmler de 3D formatında izlenebiliyor. Hatta Fujifilm FinePix Real 3D kamera ile fotoğraf ve videoları 3 boyutlu olarak çekmek mümkün.

Makalemizin devamında güncel 3D teknolojinin nasıl çalıştığına dair bilgilere, 3D görüntü sistemleriyle ilgili teknik detaylara ve üç boyut teknolojisine geçişte size yardımcı olacak ipuçlarına ulaşabilirsiniz.

3D Teknolojileri: Sadece göz hilesi mi?

3D filmleri gözlüklü mü izlemek istersiniz, yoksa gözlüksüz mü? Bu soruyu soruyoruz, çünkü filmleri üç boyutlu izlemek için birçok seçenek bulunuyor. Makalemizin ilk bölümünde bu alanda en önemli teknolojileri avantaj ve dezavantajlarıyla birlikte inceleyeceğiz.

İnsanoğlu olarak iki gözümüz olduğu için bu dünyayı bir nevi 3 boyut görüyoruz. Bu iki göz beynimize iki aynı fotoğrafı gönderiyor. Aralarındaki tek fark ise şu: İki gözümüzün arasında birkaç santim boşluk olduğu için farklı perspektiflere sahipler. Ve bu küçük perspektif farkı sayesinde de beynimiz uzamsal 3D imajlarını hesaplıyor.

Benzer şekilde kayıt tekniği 3D fotoğraf veya film kameralarında kullanılıyor. Yani görüntü iki ayrı lensten yakalanıyor ve kaydediliyor. Fakat bu işlemin asıl karmaşık kısmı ise bu imaj veya filmlerin bilgisayar monitörü veya televizyonda gösteriminde yatıyor. Ve işin hilesi de bu kısımda. Çünkü gözlerimiz tek bir ekrandan görüntüleri ayrı ayrı alıyor. Peki ya yöntemler? Bu sorunun cevabı hemen aşağıda.

Anaglif Yöntemi
Bu teknik, bir ekranda 3D içerik göstermek için sıkça kullanılan bir yöntemdir. Anaglif yönteminde 3D gözlük üzerinde kırmızı-yeşil, kırmızı-mavi veya daha çok kırmızı-turkuaz kombinasyonlarından oluşturulmuş renkli camlar veya folyo kullanılır. Görüntüde kullanılan renk filtreleri sayesinde sağ göz belirli bir rengi, sol göz ise başka bir rengi görür. Böylece iki farklı imajı gördüğümüz halde beynimiz bunları birleştirerek hacimsel hale getirir.


ANAGLİF YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ Üretimi oldukça ucuz - 3D imajlar çoğunlukla kötü renkte veya siyah beyaz görüntüleniyor
+ Özel bir TV setine veya monitöre ihtiyaç duyulmuyor - Gözlüklere ihtiyaç duyuluyor


Polarizasyon Filtresi Yöntemi
Polarizasyon Filtresi yöntemi ise 3D görüntüleme konusunda en geniş kullanım alanına sahip teknik olmakla birlikte en önemli kullanım alanı sinemalardır. İmajların ayrılma işlemi polarize edilmiş ışık sayesinde sağlanır ve bu polarize edilmiş ışık dalgası salınım yönünde algılanır. Yani gözlüklü izleyicinin bir gözü yalnızca yatay yönde salınıma sahip ışık bileşenlerini (yatay olarak polarize edilmiş ışık) görebilirken, diğer gözde bulunan filtre ise yalnızca dikey yönde polarize edilmiş ışığın geçmesine izin verir. Uygun polarizasyon filtreleri her iki yönde de bulunur ve sağ ve sol göz için senkronize edilmiş fotoğraflar özel bir tuval üzerinden gösterilir. Farklı polarizasyonlar sayesinde sağ göz yalnızca "sağ imajı", sol göz ise yalnızca "sol imajı" görür. TV'ler ve monitörlerde ise bu polarize işlemi çizgi çizgi yapılır. Yani sağ göz yalnızca düz çizgileri görürken, sol göz ise düz olmayan çizgileri görür.

POLARİZASYON FİLTRESİ YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ Sinemalarda geniş bir kullanım alanına sahip - Özel bir ekran gerekiyor
+ Gözlüklerin üretim maliyeti düşük - Gözlüklerdeki filtreler projeksiyon filtresiyle her zaman aynı olmak zorunda
+ Renkler oldukça doğal - Gözlüğe ihtiyaç duyuluyor
+ Pencere oranı iyi - TV'lerde ve monitörlerde aynı kaliteyi vermiyor


LCD Shutter Gözlükler
Bu teknikte ise sağ ve sol göz için resimler, birbirini takip eden hızlı bir dizi halinde gösterilir. İzleyicilerin, LCD'lerin lens olarak kullanıldığı Shutter Glasses adı verilen gözlüklerden takmış olması gerekmektedir. Teknik açıdan örneğin saniyede 24 kare ile oynatılan bir 3D filmde saniyede 48 kare gösterilir. Parlamayı engellemek için ise yüksek frekanslar seçilir.

SHUTTER YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ 3D filmler full çözünürlükte görüntülenebiliyor - Pencere oranını yarı yarıya düşürüyor
+ Doğal renkler - Active çalışan gözlüklerin pilleri olması gerekiyor
+ Sinemada özel ekranlara ihtiyaç duyulmuyor - Gözlüklerin projektör veya TV ile senkronize olması gerekiyor


Gözlüksüz: Stereoskopik Ekranlar
Stereoskopik ekranlar, uyumlu gözlüğe gerek olmadan 3D görüntülerin gösterilmesini sağlar. Stereo resim çiftleri birbiriyle yan yana olacak şekilde küçük ve eşit boyutta şeritlere bölünür. Lensteki görüntü arayüzü (Lenticular System) kırılma efektlerinin doğru uzaklıkta, doğru açıda ve şeritte gerçekleşmesini sağlar ve gözün açısına uygun olup olmadığını kontrol eder. Beynimiz ise bu iki imajdaki şeritleri bir araya getirerek görüntüyü 3D olarak algılar.

STEREOSKOPİK EKRANLAR
Avantajları Dezavantajları
+ Herhangi bir gözlük gerekli değil - Oldukça pahalı bir sistem
- Gösterim esnasında seyircinin çok fazla hareket etmemesi gerekiyor
- Çözünürlük düşüyor


3D ev sineması: TVler, oynatıcılar ve projektörler

3D ev sinemaları için ilk TV'ler ve Blu-ray oyatıcılar satışa sunuldu. Biz de bu modelleri inceleyerek küçük bir karşılaştırma yaptık.

Dünya kupası şampiyonasının başladığı şu günlerde 3D TV üreticilerin rekabeti reklam piyasasında hayli kızışırken, FIFA da bazı maçları bazı ülkelerde 3D olarak izlemek için toplu etkinlikler gerçekleştireceğini duyurdu. Bu etkinliklerin nerede ve ne zaman gerçekleştirileceği ise şimdilik belirsiz. Normal TV programlarının 3 boyuta geçişi için ise geleceğe dair bir şeyler söylemek mümkün değil. Çünkü herşeyden önce yayınların dağıtım standartlarında büyük değişimler yapılması gerekiyor.

Televizyonlar: Hem plazma hem LCD
3D çağına plazma TV'ler ile mi, yoksa LCD ekranlarla mı geçileceği sorusu artık anlamını yitirdi. Çünkü Panasonic TX-P50VT20E (Plazma) ve Samsung UE46C8790 (LCD - LED) 3D teknolojisini kullanan ilk televizyonlar oldular. Her iki cihaz da "Active Shutter" gözlüklere ihtiyaç duyulan Shutter teknolojisini kullanıyor. Her iki televizyon da 3D karşılaştırma testlerimizde mükemmel bir performans ortaya koyamazken, Avatar'ın sinemadaki efektelerini bekleyenler için hayal kırıklığı olması muhtemel. Ayrıca gölge çizgiler ve çift anahatlar gibi resim hataları ev sineması keyfinizi bozabilir. Bunların dışında 3D render aşamasında her iki televizyonda da kontrast ve parlaklık düşüyor. Fakat 2D oynatımı konusunda her ikisi de diğer TV'lerden çok daha kaliteli. Örneğin Samsung UE46C8790, şu an için en iyi televizyonlar listelerinde birinci sırada bulunuyor. Ayrıca Samsung modeli 2D görüntüleri dahili işlemcisi sayesinde oldukça kaliteli şekilde 3D görüntülere çevirebiliyor. Üstelik sinyal kaynağının nereden geldiği de önemli değil. Yalnızca görüntüdeki derinliğin biraz düz bir hal alması televizyonun tek kusuru denebilir. Panasonic'te ise böyle bir dönüştürme özelliği bulunmuyor.

3D Blu-ray oynatıcılar: Oyun konsolu veya Firmware güncellemesi
Bir 3D TV ile birlikte aynı zamanda bir 3D uyumlu Blu-ray oynatıcıya da sahip olmanız gerekiyor. Diğer türlü yalnızca 2D filmler seyretmeniz mümkün. Philips (BDP7500S2), Samsung (BD-C6900) ve Panasonic (BDT300) olmak üzere üç büyük firma da bu özel oynatıcıları bir süredir üretiyor. Hepsi de birçok ek özelliğe ve kolay bir kullanıma sahipler. Şayet 3D filmleriniz yoksa 2D filmleri de gayet kaliteli şekilde izleyebilirsiniz. Fiyatları ise 300 ila 600 dolar arasında değişiyor ve normal oynatıcılara göre oldukça pahalılar. Şayet 2D Blu-ray oynatıcınız varsa belki de bir şansınız daha olabilir. Çünkü birçok üretici bugünlerde yeni bir Firmware güncellemesi ile ek donanıma ihtiyaç duymadan 2D oynatıcıları 3D oynatabilir hale getirmeye çalışıyor. Yalnız bu sistemin işe yarayıp yaramayacağı ise şimdilik belirsiz.

Sıradışı bir Blu-ray alternatifi ise PlayStation 3. PlayStation 3'ün şu an beta sürümünde olan yeni Firmware güncellemesi 3D desteğini de beraberinde getiriyor. Böylece oyunlar ve Blu-Ray filmler konsolla birlikte uyumlu 3D televizyonlarda izlenebilecek. Bu güncelleme henüz kararlı bir sürüm değil ve Sony yetkilileri tarafından çok yakında final sürümünün hazır olacağı açıklandı.

Projeksiyon cihazı: Büyük ekranda sinema hissi
3D konusunda gelecek trend yalnızca TV'lerden oluşmuyor. Yalnızca bir projeksiyon cihazı ile 3 boyutlu görüntüler izlemek de mümkün. Örneğin Acer H5360, uygun bir Shutter gözlükle 3D imajları mükemmel bir şekilde gösteriyor. Cihazın çözünürlüğü 1.280 x 760 Piksel olmakla beraber, parlaklığı ise 1700 ansi lümen civarında. İçerikler 120 hertz'de gösterilirken, 3D resimler ise iki kez 60 hertz'de sunuluyor. Acer H5360'ın yurtdışı satış fiyatı 600 Euro ve gözlükler ayrı olarak satın alınıyor. Geniş görüntü alanı sayesinde oturma odanıza TV'lerden daha çok sinema hissi verecektir fakat sinemayla aynı kalitede olması tabiî ki mümkün değil. Ayrıca projeksiyon cihazının yanında bir de 3D uyumlu Blu-ray oynatıcıya sahip olmanız gerekiyor.

3D her yerde: Dizüstü, PC'ler, ekranlar ve oyunlar

Ev eğlence sistemlerinin yanı sıra, üreticiler üç boyut destekli dizüstü bilgisayarlar ve ekranlar da sunuyorlar. İşte o cihazlar!

Tıpkı TV'lerde olduğu gibi 3D keyfini yaşamak için özel gözlükler gerekiyor. Fakat yalnızca gözlük almak da her şeyi 3D formatında görebileceğiniz anlamına gelmiyor. Çünkü kullandığınız ekran minimum 120 hertz'i desteklemeli veya özel bir filmle kaplı olmalı. Kısacası yükseltme yapmak da yeterli olmuyor ve bu gereksinimlere uygun cihazlar seçmeniz gerekiyor.

Dizüstü bilgisayarlarda 3D
3D destekli ilk dizüstü bilgisayarlardan biri Acer'ın Aspire 5740DG-434G64MN modeli. Bu modeldeki üç boyut sistemi ekranında bulunan bir film ve uyumlu 3D gözlüklerin kullanıldığı Polarizasyon tekniğiyle çalışıyor. Diğer taraftan 3D modunda çözünürlük de düşürülüyor. Fakat az görüş açısı pratikte daha büyük problemlere neden oluyor. Laptop'un tam karşısına oturmadığınızda gölge imajlar ortaya çıkıyor ve açıyı düzeltmediğinizde 3D efektleri kaybolabiliyor. Özellikle oyunlarda ve filmlerde oldukça rahatsız ederek 3D keyfinizi kaçırabiliyor. Ayrıca dizüstünde Blu-ray oynatıcı bulunmadığı için yeni çıkan popüler filmleri de 3D olarak izleme şansınız pek yok. Tıpkı TV setlerinde olduğu gibi, şimdilik çok az sayıda firma (Acer – Asus) 3D uyumlu dizüstü bilgisayar üretiyor.

PC ve LCD ekranlarda 3D
Şayet masaüstü bilgisayarınız varsa 3D'ye geçmeniz ve keyfini çıkarmanız daha kolay. Bunun için bir Nvidia grafik kartına ve Shutter gözlük & alıcıdan oluşan bir sete ihtiyacınız var (Nvidia 3D Vision, yaklaşık 200$ + KDV). Ayrıca 3D sistemlerde imajlar iki ayrı kare halinde üretildiği için monitörünüzün yenileme oranı oldukça yüksek olması gerekiyor. 60 Hz'lik normal bir LCD ekran gözlüklerle saniyede 30 kare üretir. Fakat görüntünün akıcı şekilde oynatılabilmesi için 120 Hz'lik bir monitör kullanmanız gerekir, çünkü yenileme oranı gözlükle birlikte 60 Hz'e düşecektir.

Bu teknolojiyi destekleyen ilk monitörlerden biri olan Samsung SyncMaster 2233RZ'nin fiyatı şu sıralar 450$ + KDV civarında. Ayrıca ülkemizde Nvidia Vision ve Samsung monitörü set halinde 650$ + KDV civarında bir fiyata satan mağazalar da bulunuyor. Bu kombinasyonla DirectX kullanan birçok güncel oyunu 3D modunda oynayabilirsiniz. Tabiki bir Blu-ray oynatıcınız varsa filmleri de 3D mükemmelliğiyle izlemeniz mümkün.

Gözlüksüz 3D oyunlar
3D teknolojisinin oturma odamıza girmesi çok uzun bir zaman almış olsa da aslında bu teknoloji masaüstü bilgisayarlara çoktan gelmişti. Örneğin Nvidia, Anaglifik yöntemi ve kırmızı & mavi renkli gözlüklere uyumlu 3D uyumlu ekran kartı sürücülerini çoktan yayınlamıştı. Bu şekilde Shutter gözlüklere gereksinim olmadan üç boyutun keyfini de çıkarmak mümkün. Aynı şekilde AMD hayranları da iZ3D sürücülerini kullanabiliyorlar. Ve 3D oyun tasarımlarına olan ilgi de her geçen gün artıyor.

3D Blu-ray filmler: Şimdilik az sayıda

Bir yandan üç boyutlu filmlerin üreticileri sinemalardaki mükemmel gişe rekorlarının başarısını kutlarken, diğer taraftan ev sinemaları için 3D Blu-ray filmlerin sayısı halen oldukça az. Fakat buna alternatif olarak eski filmlerinizi 3D'ye dönüştürmeniz de mümkün.

2010 yılı içerisinde izleyeceğimiz 3 boyutlu filmlerin listesi hayli uzun: Shrek 3, Resident Evil 4 ve Harry Potter serisinin son bölümü gibi yaklaşık 30 film bu yeni teknolojiyle sinemalarda olacak. Tabiki önümüzdeki günlerde sinemalardaki 3 boyutlu filmlerin artmasıyla birlikte, ev sinemaları için Blu-ray filmlerin sayısının da doğru orantılı olarak artması bekleniyor.

3D aldatmacaları ve asıl beklenenler
Son Durak 4 (Final Destination 4) gibi filmler 3 boyutlu olarak sunulmuştu fakat eski Anaglif yöntemi kullanılarak hazırlandığı için kötü bir kaliteye sahipti ve normal televizyonlardan da izlenebiliyordu. 3D konusunda en gözde filmler için ise biraz daha beklemek gerekiyor: Çünkü Avatar'ın 3D Blu-ray disk versiyonunun yayınlanması 2011'e ertelendi. Ayrıca diğer popüler filmlerin de Blu-ray versiyonlarının çıkışıyla ilgili henüz kesin bir tarih verilmiş değil. 3D televizyon teknolojileri için ilk film olma özelliğine sahip olan "Köfte Yağmuru" (Cloudy with a Chance of Meatballs) ise 1 Haziran'da raflardaki yerini aldı.

3D filminizi kendiniz yapın
Şayet evde sinema keyfi için 3 boyutlu filmlerin çıkmasını beklemek istemiyorsanız CyberLink PowerDVD 10 ile istediğiniz video veya filmleri üç boyutlu hale getirebilirsiniz. Ayrıca program TrueTheater 3D modu da sunuyor. Bu mod normal DVD çözünürlüğüne üçüncü bir boyut da ekliyor. Böylece filmleri 2D yerine 3D olarak izlemek mümkün oluyor. Fakat evinizdeki bu 3D sinema için PowerDVD'nin en az "Deluxe" versiyonuna sahip olmanız gerekiyor ve fiyatı da yaklaşık 90 dolar civarında. CyberLink'in bu programı 3D görüntüyü farklı tekniklerle de oluşturabiliyor. Böylece hem Passive Polarizasyon gözlükleri hem de Active Shutter gözlükler kullanılabiliyor. Kendi göz zevkinize derinliği arttırıp azaltmak da mümkün. Tabiki bu özellikleri kullanabilmeniz için uyumlu monitör, oynatıcı ve iyi bir sisteminiz de olması gerekiyor. Bunların dışında sabit diskinize kaydettiğiniz filmleri dönüştürememesi oldukça sinir bozucu diyebiliriz. Yaptığımız testlerde de 3D dönüştürme esnasında efektlerin çok gerçekçi görünmemesi ve 3D keyfini tam olarak verememesi de programın eksik yönlerini oluşturuyor.

Bugünden 3D'ye geçmek doğru mu?

3D trendi son zamanlarda televizyon satışlarını da olumlu yönde etkilemeye başladı. Fakat bugünden bu teknolojiye sahip olmak doğru bir karar mı? Avantajları ve dezavantajları neler? Tüm sorularınızı yanıtlıyoruz.

Şayet masaüstü bilgisayarınızda 3D keyfini yaşamak istiyorsanız fiyatı konusunda pek sıkıntı yaşamayabilirsiniz fakat komple bir ev sinema sistemi istiyorsanız ekonomik durumunuzu baştan aşağı gözden geçirmeniz gerekiyor. Makalemizin önceki sayfalarında sizlere 3D teknolojileri ve cihazlar hakkında bilgi vermiştik. Şimdi ise son soruya yanıt bulma zamanı: 3D için doğru zaman mı? İşte artılar, eksiler ve sonuç.

• Artı: Etkileyici bir tecrübe: Her ne kadar cihazlar 3D derinlik efektlerini sinemalardaki gibi yansıtamasa da yine de oldukça etkileyici diyebiliriz. Şayet bazı gölge çizgiler gibi hataları pek umursamıyorsanız hacimsel derinlikler sizi mest edebilir.

• Artı: 3D ile oyun keyfi: Bugünlerde 3D oyunlardaki en iyi derinlik efektlerini Nvidia Shutter gözlüklerini kullanarak görebilirsiniz. Örneğin yarış oyunlarındaki görüntülere hayran kalmanız muhtemel.

• Eksi: Kötü resim kalitesi: 3D oynatımında imajın parlaklığı neredeyse yarı yarıya düşüyor ve bu da kötü bir görüntü kalitesine yol açıyor. Ayrıca görüntüde ortaya çıkan gölge çizgiler gibi hatalar 3D keyfinizi bozabiliyor.

• Eksi: Çok az sayıda içerik: Bir 3D uyumlu televizyonunuz olsa bile ilk etapta bunun hiçbir anlamı yok. Çünkü çok az sayıda 3D Blu-ray film bulunuyor ve yayın şirketlerinin 3D TV programlarına geçmesi uzun bir süreç alacak.

• Eksi: Yüksek fiyatlar: 3D televizyonların yüksek fiyatları bir yana, 3 boyutlu filmleri oynatabilmek için aynı zamanda bir de 3D destekli bir Blu-ray oynatıcıya ihtiyacınız olacak ve fiyatları gerçekten şu an için el yakıyor. Henüz uyumlu cihazların sayısının az olması ve rekabet ortamı oluşmaması yüzünden size bir servete mal olabilir.

• Eksi: Gözlük zorunluluğu: Gözlüksüz üç boyut neredeyse mümkün değil ve rahatlamaya ihtiyaç duyulan bir akşamda TV'nin karşısına geçip burnunun üzerinde bir gözlükle bu huzuru bulamayacak kimselerin olması da muhtemel. Ayrıca satın almadan önce Polarize mi yoksa Active Shutter gözlük mü istediğinize karar vermelisiniz. Her ikisinden oluşan bir kombinasyon ise ne yazık ki yok.

Sonuç: Beklemek daha iyi bir tercih
3D teknolojisine bugünden sahip olmayı kim istemez. Fakat öncelikle şunları göz önünde bulundurmanız gerekiyor. 3D uyumlu TV'ler herhangi bir sınırlama olmaksızın 2D görüntüleri çok iyi kalitede gösterebiliyor fakat 3D konusunda halen biraz zayıflar. Ayrıca TV, Blu-ray oynatıcı ve 3D disklerin sayısı da oldukça az. Üstelik TV yayınlarının 3D teknolojisine geçmesi de uzun bir zaman alacak. Bu nedenle bizim tavsiyemiz en azından gelecek yıla kadar beklemeniz yönünde. Bu sayede gelecek yıla kadar hem cihazların fiyatları ucuzlayacak, doğal olarak daha fazla model ile seçenek sayısı da artacak, hem de piyasadaki 3D filmler çoğalacaktır.

Eğlence endüstrisinde devrim gerçekleşiyor. Bu yıl dünya kupası maçları, Hollywood'un bomba gibi filmleri ve bilgisayar oyunları üç boyutlu olarak evlerinizde olacak. Peki 3D teknolojisi nasıl işliyor? Hangi cihazlar tercih edilmeli? Gelecekte 3D neler getirecek? Sizin için hazırladığımız rehber niteliğindeki makalemizde tüm yanıtları bulabilirsiniz.

2010 dünya kupası ile birlikte aynı anda HD TV'lerde yeni bir devrim gerçekleşti: 3D televizyonlar! Avatar ve benzeri filmler sayesinde 3D teknolojisi çoktan sinema salonlarına girmişti. Fakat şimdi evimizin salonuna giriyor. Bu teknolojiyi evlerimize kadar getirecek olan 3D TV'lerin ve uyumlu oynatıcıların seri üretimine ise bir süre önce başlandı.

Artık her şey 3D
3D sistemler sadece ev içi eğlence için üretilmiyor. Uygun bir monitörle, dizüstü veya masaüstü bilgisayarınızda oyunları 3 boyutlu oynayabilir ve film seyredebilirsiniz. Ayrıca uygun yazılımlarla eski filmler de 3D formatında izlenebiliyor. Hatta Fujifilm FinePix Real 3D kamera ile fotoğraf ve videoları 3 boyutlu olarak çekmek mümkün.

Makalemizin devamında güncel 3D teknolojinin nasıl çalıştığına dair bilgilere, 3D görüntü sistemleriyle ilgili teknik detaylara ve üç boyut teknolojisine geçişte size yardımcı olacak ipuçlarına ulaşabilirsiniz.

3D Teknolojileri: Sadece göz hilesi mi?

3D filmleri gözlüklü mü izlemek istersiniz, yoksa gözlüksüz mü? Bu soruyu soruyoruz, çünkü filmleri üç boyutlu izlemek için birçok seçenek bulunuyor. Makalemizin ilk bölümünde bu alanda en önemli teknolojileri avantaj ve dezavantajlarıyla birlikte inceleyeceğiz.

İnsanoğlu olarak iki gözümüz olduğu için bu dünyayı bir nevi 3 boyut görüyoruz. Bu iki göz beynimize iki aynı fotoğrafı gönderiyor. Aralarındaki tek fark ise şu: İki gözümüzün arasında birkaç santim boşluk olduğu için farklı perspektiflere sahipler. Ve bu küçük perspektif farkı sayesinde de beynimiz uzamsal 3D imajlarını hesaplıyor.

Benzer şekilde kayıt tekniği 3D fotoğraf veya film kameralarında kullanılıyor. Yani görüntü iki ayrı lensten yakalanıyor ve kaydediliyor. Fakat bu işlemin asıl karmaşık kısmı ise bu imaj veya filmlerin bilgisayar monitörü veya televizyonda gösteriminde yatıyor. Ve işin hilesi de bu kısımda. Çünkü gözlerimiz tek bir ekrandan görüntüleri ayrı ayrı alıyor. Peki ya yöntemler? Bu sorunun cevabı hemen aşağıda.

Anaglif Yöntemi
Bu teknik, bir ekranda 3D içerik göstermek için sıkça kullanılan bir yöntemdir. Anaglif yönteminde 3D gözlük üzerinde kırmızı-yeşil, kırmızı-mavi veya daha çok kırmızı-turkuaz kombinasyonlarından oluşturulmuş renkli camlar veya folyo kullanılır. Görüntüde kullanılan renk filtreleri sayesinde sağ göz belirli bir rengi, sol göz ise başka bir rengi görür. Böylece iki farklı imajı gördüğümüz halde beynimiz bunları birleştirerek hacimsel hale getirir.


ANAGLİF YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ Üretimi oldukça ucuz - 3D imajlar çoğunlukla kötü renkte veya siyah beyaz görüntüleniyor
+ Özel bir TV setine veya monitöre ihtiyaç duyulmuyor - Gözlüklere ihtiyaç duyuluyor


Polarizasyon Filtresi Yöntemi
Polarizasyon Filtresi yöntemi ise 3D görüntüleme konusunda en geniş kullanım alanına sahip teknik olmakla birlikte en önemli kullanım alanı sinemalardır. İmajların ayrılma işlemi polarize edilmiş ışık sayesinde sağlanır ve bu polarize edilmiş ışık dalgası salınım yönünde algılanır. Yani gözlüklü izleyicinin bir gözü yalnızca yatay yönde salınıma sahip ışık bileşenlerini (yatay olarak polarize edilmiş ışık) görebilirken, diğer gözde bulunan filtre ise yalnızca dikey yönde polarize edilmiş ışığın geçmesine izin verir. Uygun polarizasyon filtreleri her iki yönde de bulunur ve sağ ve sol göz için senkronize edilmiş fotoğraflar özel bir tuval üzerinden gösterilir. Farklı polarizasyonlar sayesinde sağ göz yalnızca "sağ imajı", sol göz ise yalnızca "sol imajı" görür. TV'ler ve monitörlerde ise bu polarize işlemi çizgi çizgi yapılır. Yani sağ göz yalnızca düz çizgileri görürken, sol göz ise düz olmayan çizgileri görür.

POLARİZASYON FİLTRESİ YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ Sinemalarda geniş bir kullanım alanına sahip - Özel bir ekran gerekiyor
+ Gözlüklerin üretim maliyeti düşük - Gözlüklerdeki filtreler projeksiyon filtresiyle her zaman aynı olmak zorunda
+ Renkler oldukça doğal - Gözlüğe ihtiyaç duyuluyor
+ Pencere oranı iyi - TV'lerde ve monitörlerde aynı kaliteyi vermiyor


LCD Shutter Gözlükler
Bu teknikte ise sağ ve sol göz için resimler, birbirini takip eden hızlı bir dizi halinde gösterilir. İzleyicilerin, LCD'lerin lens olarak kullanıldığı Shutter Glasses adı verilen gözlüklerden takmış olması gerekmektedir. Teknik açıdan örneğin saniyede 24 kare ile oynatılan bir 3D filmde saniyede 48 kare gösterilir. Parlamayı engellemek için ise yüksek frekanslar seçilir.

SHUTTER YÖNTEMİ
Avantajları Dezavantajları
+ 3D filmler full çözünürlükte görüntülenebiliyor - Pencere oranını yarı yarıya düşürüyor
+ Doğal renkler - Active çalışan gözlüklerin pilleri olması gerekiyor
+ Sinemada özel ekranlara ihtiyaç duyulmuyor - Gözlüklerin projektör veya TV ile senkronize olması gerekiyor


Gözlüksüz: Stereoskopik Ekranlar
Stereoskopik ekranlar, uyumlu gözlüğe gerek olmadan 3D görüntülerin gösterilmesini sağlar. Stereo resim çiftleri birbiriyle yan yana olacak şekilde küçük ve eşit boyutta şeritlere bölünür. Lensteki görüntü arayüzü (Lenticular System) kırılma efektlerinin doğru uzaklıkta, doğru açıda ve şeritte gerçekleşmesini sağlar ve gözün açısına uygun olup olmadığını kontrol eder. Beynimiz ise bu iki imajdaki şeritleri bir araya getirerek görüntüyü 3D olarak algılar.

STEREOSKOPİK EKRANLAR
Avantajları Dezavantajları
+ Herhangi bir gözlük gerekli değil - Oldukça pahalı bir sistem
- Gösterim esnasında seyircinin çok fazla hareket etmemesi gerekiyor
- Çözünürlük düşüyor

3D ev sineması: TVler, oynatıcılar ve projektörler

3D ev sinemaları için ilk TV'ler ve Blu-ray oyatıcılar satışa sunuldu. Biz de bu modelleri inceleyerek küçük bir karşılaştırma yaptık.

Dünya kupası şampiyonasının başladığı şu günlerde 3D TV üreticilerin rekabeti reklam piyasasında hayli kızışırken, FIFA da bazı maçları bazı ülkelerde 3D olarak izlemek için toplu etkinlikler gerçekleştireceğini duyurdu. Bu etkinliklerin nerede ve ne zaman gerçekleştirileceği ise şimdilik belirsiz. Normal TV programlarının 3 boyuta geçişi için ise geleceğe dair bir şeyler söylemek mümkün değil. Çünkü herşeyden önce yayınların dağıtım standartlarında büyük değişimler yapılması gerekiyor.

Televizyonlar: Hem plazma hem LCD
3D çağına plazma TV'ler ile mi, yoksa LCD ekranlarla mı geçileceği sorusu artık anlamını yitirdi. Çünkü Panasonic TX-P50VT20E (Plazma) ve Samsung UE46C8790 (LCD - LED) 3D teknolojisini kullanan ilk televizyonlar oldular. Her iki cihaz da "Active Shutter" gözlüklere ihtiyaç duyulan Shutter teknolojisini kullanıyor. Her iki televizyon da 3D karşılaştırma testlerimizde mükemmel bir performans ortaya koyamazken, Avatar'ın sinemadaki efektelerini bekleyenler için hayal kırıklığı olması muhtemel. Ayrıca gölge çizgiler ve çift anahatlar gibi resim hataları ev sineması keyfinizi bozabilir. Bunların dışında 3D render aşamasında her iki televizyonda da kontrast ve parlaklık düşüyor. Fakat 2D oynatımı konusunda her ikisi de diğer TV'lerden çok daha kaliteli. Örneğin Samsung UE46C8790, şu an için en iyi televizyonlar listelerinde birinci sırada bulunuyor. Ayrıca Samsung modeli 2D görüntüleri dahili işlemcisi sayesinde oldukça kaliteli şekilde 3D görüntülere çevirebiliyor. Üstelik sinyal kaynağının nereden geldiği de önemli değil. Yalnızca görüntüdeki derinliğin biraz düz bir hal alması televizyonun tek kusuru denebilir. Panasonic'te ise böyle bir dönüştürme özelliği bulunmuyor.

3D Blu-ray oynatıcılar: Oyun konsolu veya Firmware güncellemesi
Bir 3D TV ile birlikte aynı zamanda bir 3D uyumlu Blu-ray oynatıcıya da sahip olmanız gerekiyor. Diğer türlü yalnızca 2D filmler seyretmeniz mümkün. Philips (BDP7500S2), Samsung (BD-C6900) ve Panasonic (BDT300) olmak üzere üç büyük firma da bu özel oynatıcıları bir süredir üretiyor. Hepsi de birçok ek özelliğe ve kolay bir kullanıma sahipler. Şayet 3D filmleriniz yoksa 2D filmleri de gayet kaliteli şekilde izleyebilirsiniz. Fiyatları ise 300 ila 600 dolar arasında değişiyor ve normal oynatıcılara göre oldukça pahalılar. Şayet 2D Blu-ray oynatıcınız varsa belki de bir şansınız daha olabilir. Çünkü birçok üretici bugünlerde yeni bir Firmware güncellemesi ile ek donanıma ihtiyaç duymadan 2D oynatıcıları 3D oynatabilir hale getirmeye çalışıyor. Yalnız bu sistemin işe yarayıp yaramayacağı ise şimdilik belirsiz.

Sıradışı bir Blu-ray alternatifi ise PlayStation 3. PlayStation 3'ün şu an beta sürümünde olan yeni Firmware güncellemesi 3D desteğini de beraberinde getiriyor. Böylece oyunlar ve Blu-Ray filmler konsolla birlikte uyumlu 3D televizyonlarda izlenebilecek. Bu güncelleme henüz kararlı bir sürüm değil ve Sony yetkilileri tarafından çok yakında final sürümünün hazır olacağı açıklandı.

Projeksiyon cihazı: Büyük ekranda sinema hissi
3D konusunda gelecek trend yalnızca TV'lerden oluşmuyor. Yalnızca bir projeksiyon cihazı ile 3 boyutlu görüntüler izlemek de mümkün. Örneğin Acer H5360, uygun bir Shutter gözlükle 3D imajları mükemmel bir şekilde gösteriyor. Cihazın çözünürlüğü 1.280 x 760 Piksel olmakla beraber, parlaklığı ise 1700 ansi lümen civarında. İçerikler 120 hertz'de gösterilirken, 3D resimler ise iki kez 60 hertz'de sunuluyor. Acer H5360'ın yurtdışı satış fiyatı 600 Euro ve gözlükler ayrı olarak satın alınıyor. Geniş görüntü alanı sayesinde oturma odanıza TV'lerden daha çok sinema hissi verecektir fakat sinemayla aynı kalitede olması tabiî ki mümkün değil. Ayrıca projeksiyon cihazının yanında bir de 3D uyumlu Blu-ray oynatıcıya sahip olmanız gerekiyor.

3D her yerde: Dizüstü, PC'ler, ekranlar ve oyunlar

Ev eğlence sistemlerinin yanı sıra, üreticiler üç boyut destekli dizüstü bilgisayarlar ve ekranlar da sunuyorlar. İşte o cihazlar!

Tıpkı TV'lerde olduğu gibi 3D keyfini yaşamak için özel gözlükler gerekiyor. Fakat yalnızca gözlük almak da her şeyi 3D formatında görebileceğiniz anlamına gelmiyor. Çünkü kullandığınız ekran minimum 120 hertz'i desteklemeli veya özel bir filmle kaplı olmalı. Kısacası yükseltme yapmak da yeterli olmuyor ve bu gereksinimlere uygun cihazlar seçmeniz gerekiyor.

Dizüstü bilgisayarlarda 3D
3D destekli ilk dizüstü bilgisayarlardan biri Acer'ın Aspire 5740DG-434G64MN modeli. Bu modeldeki üç boyut sistemi ekranında bulunan bir film ve uyumlu 3D gözlüklerin kullanıldığı Polarizasyon tekniğiyle çalışıyor. Diğer taraftan 3D modunda çözünürlük de düşürülüyor. Fakat az görüş açısı pratikte daha büyük problemlere neden oluyor. Laptop'un tam karşısına oturmadığınızda gölge imajlar ortaya çıkıyor ve açıyı düzeltmediğinizde 3D efektleri kaybolabiliyor. Özellikle oyunlarda ve filmlerde oldukça rahatsız ederek 3D keyfinizi kaçırabiliyor. Ayrıca dizüstünde Blu-ray oynatıcı bulunmadığı için yeni çıkan popüler filmleri de 3D olarak izleme şansınız pek yok. Tıpkı TV setlerinde olduğu gibi, şimdilik çok az sayıda firma (Acer – Asus) 3D uyumlu dizüstü bilgisayar üretiyor.

PC ve LCD ekranlarda 3D
Şayet masaüstü bilgisayarınız varsa 3D'ye geçmeniz ve keyfini çıkarmanız daha kolay. Bunun için bir Nvidia grafik kartına ve Shutter gözlük & alıcıdan oluşan bir sete ihtiyacınız var (Nvidia 3D Vision, yaklaşık 200$ + KDV). Ayrıca 3D sistemlerde imajlar iki ayrı kare halinde üretildiği için monitörünüzün yenileme oranı oldukça yüksek olması gerekiyor. 60 Hz'lik normal bir LCD ekran gözlüklerle saniyede 30 kare üretir. Fakat görüntünün akıcı şekilde oynatılabilmesi için 120 Hz'lik bir monitör kullanmanız gerekir, çünkü yenileme oranı gözlükle birlikte 60 Hz'e düşecektir.

Bu teknolojiyi destekleyen ilk monitörlerden biri olan Samsung SyncMaster 2233RZ'nin fiyatı şu sıralar 450$ + KDV civarında. Ayrıca ülkemizde Nvidia Vision ve Samsung monitörü set halinde 650$ + KDV civarında bir fiyata satan mağazalar da bulunuyor. Bu kombinasyonla DirectX kullanan birçok güncel oyunu 3D modunda oynayabilirsiniz. Tabiki bir Blu-ray oynatıcınız varsa filmleri de 3D mükemmelliğiyle izlemeniz mümkün.

Gözlüksüz 3D oyunlar
3D teknolojisinin oturma odamıza girmesi çok uzun bir zaman almış olsa da aslında bu teknoloji masaüstü bilgisayarlara çoktan gelmişti. Örneğin Nvidia, Anaglifik yöntemi ve kırmızı & mavi renkli gözlüklere uyumlu 3D uyumlu ekran kartı sürücülerini çoktan yayınlamıştı. Bu şekilde Shutter gözlüklere gereksinim olmadan üç boyutun keyfini de çıkarmak mümkün. Aynı şekilde AMD hayranları da iZ3D sürücülerini kullanabiliyorlar. Ve 3D oyun tasarımlarına olan ilgi de her geçen gün artıyor.

3D Blu-ray filmler: Şimdilik az sayıda

Bir yandan üç boyutlu filmlerin üreticileri sinemalardaki mükemmel gişe rekorlarının başarısını kutlarken, diğer taraftan ev sinemaları için 3D Blu-ray filmlerin sayısı halen oldukça az. Fakat buna alternatif olarak eski filmlerinizi 3D'ye dönüştürmeniz de mümkün.

2010 yılı içerisinde izleyeceğimiz 3 boyutlu filmlerin listesi hayli uzun: Shrek 3, Resident Evil 4 ve Harry Potter serisinin son bölümü gibi yaklaşık 30 film bu yeni teknolojiyle sinemalarda olacak. Tabiki önümüzdeki günlerde sinemalardaki 3 boyutlu filmlerin artmasıyla birlikte, ev sinemaları için Blu-ray filmlerin sayısının da doğru orantılı olarak artması bekleniyor.

3D aldatmacaları ve asıl beklenenler
Son Durak 4 (Final Destination 4) gibi filmler 3 boyutlu olarak sunulmuştu fakat eski Anaglif yöntemi kullanılarak hazırlandığı için kötü bir kaliteye sahipti ve normal televizyonlardan da izlenebiliyordu. 3D konusunda en gözde filmler için ise biraz daha beklemek gerekiyor: Çünkü Avatar'ın 3D Blu-ray disk versiyonunun yayınlanması 2011'e ertelendi. Ayrıca diğer popüler filmlerin de Blu-ray versiyonlarının çıkışıyla ilgili henüz kesin bir tarih verilmiş değil. 3D televizyon teknolojileri için ilk film olma özelliğine sahip olan "Köfte Yağmuru" (Cloudy with a Chance of Meatballs) ise 1 Haziran'da raflardaki yerini aldı.

3D filminizi kendiniz yapın
Şayet evde sinema keyfi için 3 boyutlu filmlerin çıkmasını beklemek istemiyorsanız CyberLink PowerDVD 10 ile istediğiniz video veya filmleri üç boyutlu hale getirebilirsiniz. Ayrıca program TrueTheater 3D modu da sunuyor. Bu mod normal DVD çözünürlüğüne üçüncü bir boyut da ekliyor. Böylece filmleri 2D yerine 3D olarak izlemek mümkün oluyor. Fakat evinizdeki bu 3D sinema için PowerDVD'nin en az "Deluxe" versiyonuna sahip olmanız gerekiyor ve fiyatı da yaklaşık 90 dolar civarında. CyberLink'in bu programı 3D görüntüyü farklı tekniklerle de oluşturabiliyor. Böylece hem Passive Polarizasyon gözlükleri hem de Active Shutter gözlükler kullanılabiliyor. Kendi göz zevkinize derinliği arttırıp azaltmak da mümkün. Tabiki bu özellikleri kullanabilmeniz için uyumlu monitör, oynatıcı ve iyi bir sisteminiz de olması gerekiyor. Bunların dışında sabit diskinize kaydettiğiniz filmleri dönüştürememesi oldukça sinir bozucu diyebiliriz. Yaptığımız testlerde de 3D dönüştürme esnasında efektlerin çok gerçekçi görünmemesi ve 3D keyfini tam olarak verememesi de programın eksik yönlerini oluşturuyor.

Bugünden 3D'ye geçmek doğru mu?

3D trendi son zamanlarda televizyon satışlarını da olumlu yönde etkilemeye başladı. Fakat bugünden bu teknolojiye sahip olmak doğru bir karar mı? Avantajları ve dezavantajları neler? Tüm sorularınızı yanıtlıyoruz.

Şayet masaüstü bilgisayarınızda 3D keyfini yaşamak istiyorsanız fiyatı konusunda pek sıkıntı yaşamayabilirsiniz fakat komple bir ev sinema sistemi istiyorsanız ekonomik durumunuzu baştan aşağı gözden geçirmeniz gerekiyor. Makalemizin önceki sayfalarında sizlere 3D teknolojileri ve cihazlar hakkında bilgi vermiştik. Şimdi ise son soruya yanıt bulma zamanı: 3D için doğru zaman mı? İşte artılar, eksiler ve sonuç.

• Artı: Etkileyici bir tecrübe: Her ne kadar cihazlar 3D derinlik efektlerini sinemalardaki gibi yansıtamasa da yine de oldukça etkileyici diyebiliriz. Şayet bazı gölge çizgiler gibi hataları pek umursamıyorsanız hacimsel derinlikler sizi mest edebilir.

• Artı: 3D ile oyun keyfi: Bugünlerde 3D oyunlardaki en iyi derinlik efektlerini Nvidia Shutter gözlüklerini kullanarak görebilirsiniz. Örneğin yarış oyunlarındaki görüntülere hayran kalmanız muhtemel.

• Eksi: Kötü resim kalitesi: 3D oynatımında imajın parlaklığı neredeyse yarı yarıya düşüyor ve bu da kötü bir görüntü kalitesine yol açıyor. Ayrıca görüntüde ortaya çıkan gölge çizgiler gibi hatalar 3D keyfinizi bozabiliyor.

• Eksi: Çok az sayıda içerik: Bir 3D uyumlu televizyonunuz olsa bile ilk etapta bunun hiçbir anlamı yok. Çünkü çok az sayıda 3D Blu-ray film bulunuyor ve yayın şirketlerinin 3D TV programlarına geçmesi uzun bir süreç alacak.

• Eksi: Yüksek fiyatlar: 3D televizyonların yüksek fiyatları bir yana, 3 boyutlu filmleri oynatabilmek için aynı zamanda bir de 3D destekli bir Blu-ray oynatıcıya ihtiyacınız olacak ve fiyatları gerçekten şu an için el yakıyor. Henüz uyumlu cihazların sayısının az olması ve rekabet ortamı oluşmaması yüzünden size bir servete mal olabilir.

• Eksi: Gözlük zorunluluğu: Gözlüksüz üç boyut neredeyse mümkün değil ve rahatlamaya ihtiyaç duyulan bir akşamda TV'nin karşısına geçip burnunun üzerinde bir gözlükle bu huzuru bulamayacak kimselerin olması da muhtemel. Ayrıca satın almadan önce Polarize mi yoksa Active Shutter gözlük mü istediğinize karar vermelisiniz. Her ikisinden oluşan bir kombinasyon ise ne yazık ki yok.

Sonuç: Beklemek daha iyi bir tercih
3D teknolojisine bugünden sahip olmayı kim istemez. Fakat öncelikle şunları göz önünde bulundurmanız gerekiyor. 3D uyumlu TV'ler herhangi bir sınırlama olmaksızın 2D görüntüleri çok iyi kalitede gösterebiliyor fakat 3D konusunda halen biraz zayıflar. Ayrıca TV, Blu-ray oynatıcı ve 3D disklerin sayısı da oldukça az. Üstelik TV yayınlarının 3D teknolojisine geçmesi de uzun bir zaman alacak. Bu nedenle bizim tavsiyemiz en azından gelecek yıla kadar beklemeniz yönünde. Bu sayede gelecek yıla kadar hem cihazların fiyatları ucuzlayacak, doğal olarak daha fazla model ile seçenek sayısı da artacak, hem de piyasadaki 3D filmler çoğalacaktır.

Gözlük olmadan 3D görüntü sunan teknolojiye hazır olun

Çinli firma KDX, CES 2016 etkinliğine K3DX 3D teknolojisini getiriyor. K3DX 3D sayesinde gözlüğe ihtiyaç duymadan 3D görüntüler izlenebilecek.



Çinli firma KDX 6-9 Ocak tarihleri arasında Las Vegas’ta gerçekleşecek Tüketici Elektroniği Fuarı’na K3DX 3D teknolojisini getireceğini duyurdu. K3DX 3D teknolojisi kullanıcıların gözlüğe ihtiyaç duymadan 3D görüntüler izleyebilmesine olanak sağlıyor.
Daha önce benzer şekilde görüntü aktarabilen kimi akıllı TV’lerin satışa çıktığına şahit olduk; ancak teknoloji günümüz akıllı TV'lerde yaygın bir özellik haline gelmedi. Aynı şekilde HTC, Evo 3D modelinde gözlüğe ihtiyaç duymadan 3D kamera ve 3D oyun deneyimi sunmayı başarmıştı.
Geçen yıllar gözlüğe gereksinim duymadan 3D görüntü elde etme teknolojisini daha ileri bir noktaya getirdi. KDXfirması, detaylarını henüz açıklamadığı K3DX 3D teknolojisini CES 2016 etkinliğinde teknoloji tutkunlarının beğenisine sunacak.

K3DX 3D teknolojisi, üçüncü nesil mercek teknolojisinin yanı sıra derinlik kontrolü ve göz hareketi algılama özelliklerini bir araya getirerek tüketicilerin gözlüğe ihtiyaç duymadan 3D görüntüleri izleyebilmelerini sağlıyor.
KDX söz konusu teknolojisinin gelişim süreci için Philips, Dolby ile Akıllı telefon ve Tablet Şirketler Birliği'yle iş birliği içerisinde olduğunu ifade etti. K3DX 3D teknolojisi sadece akıllı telefon, tablet ya da akıllı TV’lerde kullanılmayacak. Otomotiv, görüntüleme ve reklam endüstrisi de K3DX 3D teknolojinin ilgi alanı olacak.
Son olarak K3DX 3D teknolojisi kullanıcıların gözüne zarar vermiyor ve görüntülerin yüksek çözünürlükte izlenmesini sağlıyor. Bunlara ek olarak çoklu bakış açısı, görüş aralığı ayarlayabilme, derinlik ayarı, 2D içeriklere destek ve 3D içerik üretimini teknolojisi sayesinde gerçekleşebilecek.

CES 2016: Philips CES’te oyun alanındaki ortaklıklarını duyuruyor

Philips TV, 2016’nın ilk yarısında tüketicilerle buluşacak ürün yelpazesini Las Vegas’taki CES Fuarı’nda tanıtıyor. Philips TV fuarda ayrıca oyun alanındaki yeni ortaklıklarını da duyurdu.



Philips TV, Las Vegas’ta düzenlenen CES Tüketici Elektroniği Fuarı’nda önemli duyurular yaptı. Şirket, Philips Smart TV’ler ve Philips Android TV platformları üzerinde sunduğu oyun tekliflerini önemli ölçüde arttırmak için, aralarında Amazon, Gamefly, TransGaming’s GameTree TV Gold, Chillingo ve Gameloft’un da bulunduğu önde gelen şirketlerle işbirliğine gittiğini açıkladı. Diğer yandan 2016 yılının ilk yarısındaki Philips TV ürün yelpazesinde yaşanacak başlıca gelişmeler de genel hatları ile açıklandı.
Daha fazla online içerik
Video aktarim yelpazesi, ilk 2016 model Philips TV’lerin piyasaya sürülmesiyle eşzamanlı olarak; Amazon Instant Video hizmetinin de Philips Android TV platformuna eklenmesi sayesinde 2016’nın ilk çeyreğinde önemli ölçüde genişleyecek. Hizmet, tüm Philips Android TV’lere Full HD aktarımı sağlarken modelleri yakında teyit edilecek olan belirli Philips 4K setleri 4K UHD akıtım seçeneğine de sahip olacak.
Geniş ve zengin oyun seçenekleri
Güçlü, çok çekirdekli yonga setlerinin dahil edilmesi ile halen ayrı bir oyun konsoluna ihtiyaç duyulmadan her zaman açık ve akıcı bir oyun deneyimi sağlayan Philips Android TV’ler, Google Play Store™ ve Philips App Gallery üzerinde zengin bir oyun yelpazesi de sunuyor.
Maksimum esneklik için, oyunlar hem TV uzaktan kumandası hem de TV’ye bağlı dört adete kadar Bluetooth özellikli oyun kumandası ile kontrol edilebiliyor.
2016’nın ilk çeyreğinde hayata geçirilecek ortaklık ile tüm 2014, 2015 ve 2016 model Philips Android TV’ler için yelpazeye eklenecek çok sayıdaki oyun arasında Gamefly’dan Grid Racing, Batman Lego, MotoGP ve Dirt; Gameloft’tan Asphalt 8: Airborne ve GT Racing 2; ve Chillingo’dan Feed me Oil 2 gibi en beğenilen oyunlardan bazıları da bulunuyor.

Ambilight eşsiz bir oyun deneyimi yaratıyor
Philips TV’ler aynı zamanda özel süper dinamik oyun modunda yarattığı ışık halesi ve değişen renkler ile setin arkasındaki duvar üzerinde ekrandaki aksiyona tam olarak uyum sağlayan Ambilight teknolojisi sayesinde gerçekten eşsiz, sarmalayıcı, genişletilmiş ve iyileştirilmiş bir oyun deneyimi de sunuyor. Ambilight’ın ulaştığı en son nokta olan yeni AmbiLux, TV’nin arka kısmına yerleştirilen dokuz piko projektör ile görüntüyü büyüterek ultra ince tasarımlı setin sınırlarının ötesine taşınıyor.
2016 Philips TV Ürünleri Hakkında Genel Bilgi
TP Vision, amiral gemisi 8601 ve 8901 AmbiLux setlerinde Ocak ortasına kadar kısıtlı dağıtımdan tam dağıtıma geçileceğini teyit etti.
Philips’in ünlü yüksek kaliteli tasarımı ve gerçek malzemelerin kullanıldığı üstün işçiliği, güçlendirilmiş teknik özelliklere sahip yeni panelleri, daha geniş depolama alanlı Android TV özelliği ve 7000 yelpazesinin tamamında ve 6000 yelpazesinin çoğunluğunda bulunan üç taraflı Ambilight ile, yeni 6000 UHD ve 7000 UHD serileri de yine ilk çeyrekte piyasaya sürülecek.
Ses de, hem 6000 hem de 7000 yelpazelerinde bulunan yüksek güçlük çıkışları ve Philips’e özgü ikili ve üçlü halka hoparlör teknolojisi ile premium kalitede sunulacak. 7000 serisi, HDR özellikli performans için yeni giriş düzeyini temsil edecek.
Yükseltilmiş görüntü ve ses kalitesinin yanı sıra geliştirilmiş Android TV performansına da sahip 5000 Full HD serisi setler de ilk defa ince hatlı alüminyum çerçeve ve standlar ile sunulacak. 2016 yılının ilk çeyreğinde piyasaya sürülecek 5000 serisinde yer alan yeni çok fonksiyonlu 24 inç ekranlı 5211 seti, monitör, TV ve adanmış yüksek kaliteli Bluetooth hoparlörün fonksiyonelliğini oturma odası, mutfak veya yatak odası için ideal olan tek bir üründe bir araya getirmesi ile serinin en dikkat çekici parçalarından biri olarak öne çıkıyor.

Yeni 4000 serisi de, Full HD küçük ve büyük ekranlı modellerden oluşan geniş yelpaze ile yine ilk çeyrekte raflardaki yerini alacak.

Samsung ve Philips, 2016 yılında 3 boyut özelliğine sahip televizyon üretmeyeceklerini açıkladı. LG ve Sony ise 3D TV modellerini azaltıyor. İşte Detaylar




Sinema filmlerinde bir hayli yaygın olsa da 3 boyut, ev kullanıcıları için ömrünü doldurmak üzere. Samsung ve Philips'ten gelen resmi açıklamalar3 boyutlu televizyonların geleceği hakkında kara haber niteliği taşıyor.











İki şirket resmi olarak 2016 yılında çıkartacakları hiçbir televizyonda 3D ekranın bulunmayacağını açıkladı. Diğer firmalar henüz bu konuda açıklama yapmasalar da Samsung ve Phillips'in 3D TV piyasasından çekilmesi, 3D TV'lerin miladını doldurduğunun habercisi olarak görülebilir.




Ultra HD Blu-Ray formatı 3D'yi desteklemiyor!

Samsung 3D desteğini çekmesinin en önemli gerekçeleri arasında azalantüketici ilgisi ve yeterince 3D içeriğin bulunmamasını gösterdi. Bunun yanında yeni nesil video boyutu olan 4K için kullanılacak olan Ultra HD Blu-Ray formatı, 3 boyutlu görüntüyü desteklemiyor.
Samsung, 3 boyuttan geri adım atarak SUHD TV'lerinde daha yüksek resim kalitesini sunmaya odaklanacak. Bunu gerçekleştirmek için Samsung, ekranlarda daha çok renk ve dinamik menzil sunacak olan yeni bir teknolojiüzerinde çalışacak.

LG cephesinde 3D TV üretimi sürerken resmi olmayan ağızlardan gelen bilgilere göre şirket 3D özelliğine sahip televizyon modellerini azaltacak.Sony ise sadece 55 ve 75 inç'lik modellerinde 3D özelliğini sunmaya devam edecek.

Sony, VR ve 4K Destekli "PlayStation 4.5" Versiyonunu Hazırlıyor
Sony, PlayStation 4'teki eksikleri kapatarak çok daha iyi bir sanal gerçeklik ile görüntü desteği sunacak PlayStation 4.5 modelini getirecek.


Oyun konusunda en rahat çözüm olan konsollarda PlayStation 4 ve Xbox One arasındaki çetin savaşa yeni bir adım geliyor. Daha önce Microsoft tarafından sinyal verilen yeni bir Xbox One'dan sonra bu sefer de özellikle sanal gerçeklik deneyimini arttıracak PlayStation 4.5 modelinin gelmesi gündemde.

Bildiğiniz gibi uzun süredir konuşulan sanal gerçeklik konusunda bu sene birçok model piyasaya çıkacakken Sony tarafında PlayStation VR sanal gerçeklik gözlüğü ile bu sektöre geçiş yapmış ve bu 400 Dolar değere sahip olan gözlük kapış kapış gitmiş, ön satışı 10dk içerisinde tükenmişti.



Şimdi ise bu sanal gerçeklik deneyimini arttırmak amacıyla PlayStation için geliştirmeler yapmaya karar veren Sony, özellikle PC tarafında rakipleri olan Oculus Rift ve HTC Vive gibi sanal gerçeklik gözlüklerinin GTX 970 ve üzeri gibi çok iyi sistem istemesinden yola çıkarak bu sektörde kalite bazında geri kalmamak için PlayStation'ı yenileyecek.

4K görüntü desteği ve VR konusunda çok daha iyi donanıma sahip olması beklenen PlayStation 4.5 modelinin PlayStation 4'ten en büyük artısının bu iki nokta olacağı ve normal oyuncuların PlayStation 4 ile devam edebilecekken sanal gerçeklik kısmına geçmek isteyenlerin PlayStation 4.5 modelini almaları gerekeceği konuşuluyor. Tabii VR desteği PS4'te de devam edecek, fakat PC ile kapışacak bir VR deneyimi için PS 4.5 şart gibi duruyor.

Galaxy S7 ve Galaxy S7 Edge alana Gear VR Bedava!

Samsung'tan görülmemiş kampanya!



Samsung yeni nesil amiral gemileri Galaxy S7 ve Galaxy S7 Edge'yi dün itibariyle satışa sundu ve birçok kişi telefonları görmek ya da almak için teknoloji marketlerin yolunu tuttu. Rakibi LG'den daha önce pazara giriş yapanSamsung'un satışları arttırmak için farklı bir yöntem kullandığını görüyoruz.Oculus ile ciddi bir ortaklığa giden Samsung, bu noktada akıllı gözlüğünü çok daha ileri bir seviyeye taşıdı. Galaxy S7 ve Galaxy S7 Edge lansmanında bir anda ortaya çıkan Mark Zuckerberg aslında Samsung Gear VR'ın da ne noktalara ulaşacağını müjdeliyordu.Birkaç gün sürecek bu kampanyanın Vodafone bayilerinde olduğunu belirtelim. Galaxy S7 ve Galaxy S7 Edge'yiGear VR ile deneyimleme zevkinden kendinizi mahrum bırakmayın...

Xiaomi, İnanılmaz İnceliğe Sahip Yeni Televizyonu Mi TV 3S’i Duyurdu
Çinli şirket Xiaomi, gelecek nesil televizyon modeli Mi TV 3S’in duyurusunu resmi olarak gerçekleştirdi.


Xiaomi’nin uygun fiyatına rağmen üst düzey özelliklere sahip akıllı telefonlarını artık herkes biliyor. Fakat şirket, aynı istikrarı üretimini gerçekleştirdiği diğer ürünlerde de sürdürüyor. Bugün iki tane gelecek nesil televizyonunun duyurusunu gerçekleştiren şirket, özellikle 65 inçlik kavisli ekranlı Mi TV 3S ile çıtayı çok fena yukarılara taşıdı.

Samsung’un 178 derece geniş görüş açılı 65 inçlik panelinin kullanıldığı Xiaomi Mi TV 3S, yalnızca 5.9 mm inceliğe sahip. 1.4GHz hızında çalışan A17 çekirdeklerine sahip 4 çekirdekli MStar 6A928 TV işlemcisinden gücünü alan TV’de Mali-T760MP8 grafik işlemcisi bulunuyor.



TV’de 2 GB DDR3 RAM olacak ve 8 GB eMMC 5.0 hafıza yer alacak. 6 parçadan oluşan Mi TV Bar ses sistemiyle birlikte gelecek olan Mi TV 3S, ayrıca Dolby ses teknolojisine sahip.



31 Mart tarihinden itibaren şirketin resmi web sitesi üzerinden satışa sunulacak olan Mi TV 3S, 1385 dolar etiket fiyatına sahip olacak.



Xiaomi’nin duyurduğu diğer televizyon ise yine aynı isimde fakat büyüklüğü 43 inç. Tüm özellikleri sırasıyla şu şekilde:

176 derece geniş görüş açılı, Full HD çözünürlüğünde 43 inç ekran
1.45GHz hızında çalışana MStar 6A908 Cortex A9 işlemci ve Mali-450 MP4 grafik işlemcisi
1 GB DDR3 RAM ve 8 GB eMMC 4.5 hafıza
İki tam aralıklı hoparlör (30 x 90 mm boyutlarında)
Dolby ses teknolojisi, bas arttırıcı

Sony, ağzındaki baklayı çıkardı ve resmi bir açıklama ile yeni konsolları olması planlanan PlayStation 4K cihazını onayladı. Peki, PS4K'yı E3 2016’da görebilecek miyiz?

Geçtiğimiz aylardan itibaren, Sony cephesinden birçok sızıntı ile karşılaştık. Bu sızıntıların ise en çok dikkat çekenler arasında PlayStation 4K veya PlayStatio 4 Neo söylentileri gündeme bomba gibi düşmüştü.
Sızıntılardan itibaren suskunuğunu koruyan Sony, geçtiğimiz saatler içerisinde sürpriz bir şekilde basın açıklamasında bulundu. resmi ağızdan doğrulandı. Sony Interactive Entertainment başkanı Andrew House, Financial Times aracılığı ile dedikodulara son verdi.





Peki, E3 2016 için plan var mı?

Böylelikle resmiyete kavuşan cihazın isminin henüz ne olduğu belirsizliğini korurken; sanal gerçeklik teknolojisini destekleyeceği belirtildi. 4K çözünürlük teknolojisinin evlerimizde kullandığımız birçok cihazda standarthale geldiğini belirten ünlü isim, cihazın normal bir PlayStation 4 cihazından 350 dolar daha pahalı olacağını açıkladı.
Cihazın piyasada olduğun günden itibaren ise kütüphanesinin bir hayli geniş olacağını ve günden güne yeni yapıtların ekleneceğinin altı çizildi.
Sony ekibinin bu tür bir hareketi sonrasında, eski PlayStation 4 kullanıcılarının tercihi ne olacak merak söz konusu oldu.
Bununla birlikte ise, E3 2016 etkinliğinde cihazın gösterime çıkarılmayacağının üzüntüsü paylaşılsa da; ufak da olsa E3 2016 etkinliğinde cihaz ile ilgili yeni bilgiler yün yüzüne çıkacaktır.

Turkcell TV+'ta maçlar 4K Ultra HD kalitesinde izlenecek

A Milli Futbol Takımımızın ana sponsoru Turkcell, maçları ekran başından izleyecek taraftarlar için seyir kalitesini üst seviyeye taşıyacak.



Işık hızında fiber internet altyapısı üzerinden hizmet verdiği Turkcell TV+ teknolojisiyle TV izleme deneyimini zenginleştiren Turkcell, 4K Ultra HD kalitesi ile maç heyecanını stadyumdaymış gibi hissettirecek. 3 Haziran’da satışa sunulan ve 4K Ultra HD teknolojisini destekleyen yeni kutusu ile Turkcell TV+, kullanıcılarına 4 kat daha canlı maç keyfi vadediyor. Turkcell, fiber internet altyapısıyla hizmet verdiği TV+ kullanıcılarına yeni kutu ile ayrıca Youtube üzerinden de 4K Ultra HD içerikler sunuyor. TV+'ın yeni kutusunu alanların, kutu ile 4K Ultra HD TV arasında HDMI kablosuyla bağlantı kurması yeterli olacak.





4K Ultra HD ile 4 kat HD görüntü kalitesi
4K Ultra HD, şu an yaygın olarak kullanılan HD görüntü kalitesinden 4 kat daha yüksek çözünürlük sağlıyor. Turkcell TV+ ile 4K Ultra HD yayının izlenebilmesi için Turkcell fiber internet altyapısının bulunması ve televizyonun 4K Ultra HD yayını desteklemesi gerekiyor.

sony 4k tvSony 4K TV serisine beş yeni model ekliyor. Uygun fiyatlı XBR ailesine katılan X700D, X750D ve X800D modelleri, kullanıcıların karşısına toplamda beş farklı konfigürasyonda çıkacak.

49 inç ekranlı XBR-49X700D, ABD’de 999.99 dolar karşılığında satılacak. 55 inç ekranlı XBR-55X700D içinse 1499.99 dolar ödemek gerekecek. XBR-65X750D’nin fiyat etiketinde ise 2299.99 dolar yazacak. 43 inç ekranlı XBR-43X800D’nin fiyatı 1299.99 dolar, XBR-49X800D’nin fiyatı ise 1499.99 dolar olarak belirlendi.

Sony’nin son zamanlarda piyasaya sürdüğü televizyonların büyük kısmı gibi, XBR serisinin yeni üyeleri de Android TV yüklü olarak geliyor. HDR teknolojisini arayanların ise önünde şu an için XBR-49X800D’den başka bir seçenek bulunmuyor. Ancak Sony’den yapılan açıklamada 700D ve 750D modellerinin de yıl içinde yayınlanacak yazılım güncellemesiyle HDR uyumluluğu kazanacağı belirtildi.

Sony 4K TV modellerini ön siparişe çıkardı

Sony yeni 4K TV modellerini kendi web sitesi üzerinden ön siparişe çıkardı. Televizyonlar temmuz ayı içinde Best Buy ve Amazon’da da satışa sunulacak.