Karþýyaka Köyü Merzifon Amasya



Tarihi


Karþýyaka Köyü, Amasya ve çevresinin en eski yerleþim merkezlerinden biridir. Öyle ki, Karþýyaka Köyü'nden çýkarýlan ve Amasya Müzesi'nde hâl-i hazýrda sergilenmekte olan taþlar vardýr. Maalesef þu an o taþlarýn hangi medeniyetin izlerini taþýdýðýný açýklayabilecek mâlûmâtým yok. Ancak verdiðimiz bilginin doðruluðu, yapýlacak küçük bir tetkikle anlaþýlabilir.


Köyümüzün son 1000 yýllýk tarihine gelince; köyün, Anadolu'nun hýzlý bir Türkleþme devresine girdiði dönemlerden itibaren Ermeniler ve Türkler arasýnda sýk sýk el deðiþtirdiðini düþünüyorum. Zira köyün eski ismi, Osmanlý kayýtlarýnda "Kelikiras" olarak geçmektedir ki, bu ismin bir Ermeni ismi olmasý da yüksek bir ihtimâldir.


Daha sonraki dönemlerde köyümüz önce Anadolu Selçuklu Devleti'nin, ardýndan da Kadý Burhaneddin Beyliði'nin hâkimiyeti altýna girmiþtir; týpký tüm Amasya bölgesi gibi. Ve elbette son olarak Osmanlý idâresi altýna girmiþtir. Bu devre ait olarak konuþulan bir rivâyeti nazar-ý itibara alacak olursak, Yavuz'un bir doðu seferi esnasýnda Merzifon'un deðil, Gelgiras'ýn (yani Karþýyaka'nýn) yakýnlarýnda bir yerde çadýr kurdurduðu söylenmektedir. Elbette bu rivâyetin ne derece doðru olduðu bilinmiyor.


Karþýyaka Köyü'nün tarihini en kaba hatlarýyla böyle izah etmek mümkün. Ancak köyün tarihî serüvende, bugünkünden çok daha büyük ve mühim bir yere sahip olduðunu söylemek, sanýrým yanlýþ bir hüküm olmayacaktýr.

Kültür


Karþýyaka Köyü, içinde bulunduðu kültürel çevrenin tüm izlerini taþýyan bir yerleþim sahasýdýr. Zaten bunun aksi bir durumun olabileceði düþünülemez. Düðünlerden bayramlara, yemek alýþkanlýklarýndan komþuluk münasebetlerine kadar her türlü içtimâî renk, Orta Anadolu ve Orta Karadeniz yörelerinden mülhemdir.

Coðrafya


Amasya iline 42 km, Merzifon ilçesine 18 km uzaklýktadýr.

Ýklim


Köyün iklimi, Karadeniz iklimi etki alaný içerisindedir.

Nüfus

Yýllara göre köy nüfus verileri

2007 1033

2000 983

1997 825

Ekonomi


Karþýyaka Köyü'nün en mühim üretim faaliyeti, tarýmdýr. Köyün sahip olduðu geniþ ve düz arazi, tarýma son derece elveriþlidir. Ve fakat saðlam bir sulama organizasyonunun olmayýþý, arazinin verimliliðini düþürmektedir.


Köy için hayvancýlýk ikinci bir üretim faaliyetidir. Köyde hayvancýlýðýn nispeten geri oluþunun sebebi, geniþ otlaklarýn olmayýþýdýr. Yukarýda da zikrettiðimiz gibi son derece verimli ve düz bir ova görünümü arz eden köy arazisi, köyde hayvancýlýðý zora sokan en mühim sebeptir.

Muhtarlýk


Yerleþim yerinin köy tüzel kiþiliði almasý ile birlikte köyün tüzel kiþiliðini temsil etmesi için köy muhtarlýk seçimleri de yapýlmaktadýr.



Altyapý bilgileri


Köyde, ilköðretim okulu vardýr ancak kullanýlamamasýnýn yaný sýra taþýmalý eðitimden yararlanýlmaktadýr. Köyün hem içme suyu þebekesi hem kanalizasyon þebekesi vardýr. Ptt þubesi yoktur ancak ptt acentesi vardýr. Saðlýk ocaðý ve saðlýk evi yoktur. Köye ayrýca ulaþýmý saðlayan yol asfalt olup köyde elektrik ve sabit telefon vardýr.