KAFÝRLERÝ KENDÝ ÝÞÝNDE ÇALIÞTIRMAK "Allah kâfirlere mü'minler üzerinde asla bir salahiyet vermeyeceði " (K. Nisâ (4) 141) için kâfir, müslümana amir olabilecek iþlerde ve gizlilik özelliði bulunan görevlerde istihdam edilemez. En baþta meâlini verdiðimiz A1-i Imrân 118. ayetine binaen de kâfir, ehli kitap ve hevaperestin danýþmanlýk ve müslümanlarýn umurunu yönetme mevkide çalýþtýrýlamayacaðý, özel iþlerde ve yazýþmalarda onlardan yardým alýnamayacaðý anlaþýlýr (Cessâs, Ahkâm, N/324; Kurtubî, IV/178-179). Hz. Ömer bir zimmîyi katip olarak çalýþtýran Valisi Ebu Musa el-Eþ'ari'ye sert bir mektup yazarak þu ikazda bulunmuþtur: "Allah'ýn zelil kýldýklarýný siz tekrar aziz etmeyin, Allah'ýn uzaklaþtýrdýklarýný siz yaklaþtýrmayýn, Allah'ýn horladýklarýna siz deðer vermeyin, Allah'ýn hain ilân ettiklerini siz emin görmeyin" (agk.; ayrýca bk. Ibnü 1-Kayyim, Zâdü'1-me'âd, I/447). "Müþriklerin ateþiyle aydýnlanmayýn" hadis-i þerifini Hasen b. Ebi'1-Hasen: "Kendi iþleriniz için onlara danýþmayýn" þeklinde anlamýþtýr (Kurtubî, IV/180). Bu baðlamda yapacaðý önemli iþler için Istanbul'daki Rus elçisine danýþýp, hep onun dediðinin aksini yapan ve isabet eden Yedi-sekiz Hasan Paþa'yi hatýrlatmak güzel bir espri olur.
Peki müslüman gayri müslime danýþman olabilir mi? Doðrusu bu konuda fýkýh ve tefsir kitaplarýmýzda açýk bir ifadeye rastlayabilmiþ deðiliz. En muteber fetva kitaplarýmýzdan Bezzâziye'de: "Bir zimmî müslümandan havranýn nerede olduðunu sorsa, müslüman ona havranýn yerini gösteremez" denir (Bezzâziye. VI/359). Buna ·göre; hayýr olmayan ve müslümanlarýn manen ve madden zelil ve zayýf olmasýný sonuç veren konularda müslüman gayrý müslimlere akýl ve fikir veremez, danýþmanlýk yapamaz olmalýdýr (Allah'u a'lem). Gayrý müslimin madden güçlü olmasý müslümanlarýn aleyhine bir durumdur.(Bu konuda bir eser esas adýna rastladýk: "Risâle fist'i'mâlil-Yahûdi ven'Neshara". Muhammed b. Abdülkerim. bk. Keþfu'z-zunûn N/745)