BESLENME
Gerek saðlýklý bir ortamda spor yapmak, gerekse yüksek sportif performansý elde etmede baþarýnýn temel unsurlarýndan birisi bilindiði gibi ekip çalýþmasýdýr. Bu ekibin bir parçasý da hiç kuþkusuz beslenme uzmanýdýr. Ülkemizde tam anlamý ile yerleþmese de ender olarak bu ekip bazý kulüpler de oluþturulmaya baþlanmýþtýr. Aþaðýdaki bölümde beslenme konusu ile ilgili çeþitli temel kavramlara ve pratikte karþýlaþýlan sorulara yanýt vermeye çalýþacaðýz. Bu konulardaki daha detaylý bilgilere kaynaklarýmýzdan veya bir beslenme uzmanýndan ulaþabilirsiniz.
1- Dengeli beslenme nedir?
Sportif baðlamda dengeli beslenme gerek antrenman, gerekse yarýþma periyodunda, sporcunun gerek duyduðu besin öðelerinin, gerek duyduðu zaman diliminde alýnmasýdýr. Burada denge kavramý , sporcunun antrenman ve yarýþmada harcayacaðý besin öðelerinin saðlýklý bir biçimde alýnmasý ve harcanmasýnýn ardýndan yerine konulmasýdýr.
2- Kaç çeþit karbonhidrat vardýr?
Karbonhidratlara göz attýðýmýza genelde iki gruba ayýlýr. Basit karbonhidratlar þeker, kompleksler ise niþastadýr. Basit karbonhidratlar zengin yiyecekler;çay þekeri , akide þekeri meyve þekerleme ve pelteleri, karamela, lokum, marmelat, reçel, bal, pekmez, çikolata, tahin helva , kuru sebze, meyve ve pestiller. Kompleksler ise ekmek, bisküvi, kek, pasta pirinç, makarna , bulgur, buðday, irmik, þehriye, tarhana, arpa, yulaf, mýsýr, patates, kestane, barbunya, bezelye, börülce, iç bakla, kuru fasulye, nohut, mercimektir.
3- Kaç çeþit yað vardýr?
Ýnsan vücudunun enerji gereksinimi en ekonomik þekilde yaðlarda saðlanýr. Gerek yaðda eriyen vitaminler (A, D, E, K) gerekse elzem yað asitleri (vücudun sentezleyemediði için diyetle alýnmasý gerekir) vücuda yað ile alýnýr. Yaðlar üç ana gruptadýr. Bunlar, doymuþ, tekli doymamýþ ve çoklu doymamýþ yaðlardýr Doymuþ yaðlar:etin yaðý, krema, kaymak içyaðý, margarin, yaðlý süt ve ürünleridir. Tekli doymuþ yaðlar;zeytinyaðý ve yer fýstýðý yaðýdýr. Çoklu doymamýþ yaðlar da;mýsýr pamuk, ayçiceði, soya, susam ve balýk yaðýdýr. Bilindiði gibi doymuþ yaðlar kan kolesterol düzeyini yükseltip, kalp hastalýklarý ile ilgili bazý riskleri artýrýr.
4- Proteinlerin vücuttaki görevi ve protein kaynaklarý
Bilindiði gibi organizmadaki hücreler sürekli bir yenilenme içersindedir. Bu noktada proteinlere büyük görev düþmektedir. Yaþam süreleri farklý olan yýpranan hücreler ölüp, yerine yenileri yapýlmaktadýr. Proteinler enerji saðlamanýn yaný sýra asýl görevleri olan bu yapýtaþý görevlerini yerine getirir. Ayrýca besin öðelerinin kullanýlmasýnda görev alan enzim ve hormonlarýn yapýsýnda da proteinler bulunur. Enfeksiyonlara karþý vücudun verdiði savaþta da proteinler yer alýr. Günlük enerji tüketiminin yaklaþýk yüzde 10-15 ‘i proteinlerden saðlanmaktadýr. Proteinler genelde bitkisel ve hayvansal kaynaklý yiyeceklerden saðlanýr. Burada iyi kaliteli hayvansal kaynaklý yiyecekler;et, süt, peynir, yumurtadýr. Bitkisel kaynaklý yiyecekler ise tahýl ve kuru baklagillerdir. Genel olarak proteinden zengin yiyecekler;süt, yoðurt, peynir, yumurta, kümes ve av hayvanlarý, balýk ve deniz ürünleri, et ve ürünleri, kuru baklagiller ve yaðlý tohumlardýr.


Teþekkur:
Beðeni:


Yer imleri