Üst bant yayýnlarýnýn yeni yeni kullanýlmaya baþlandýðý (1996-7) yýllarda ayný anda iki uydudan birinin alt ve üst bantlarý arasýnda seçim yapabilmek mümkün olamamaktaydý. Çünkü daha önce çanak seçme anahtarlamasý için kullanýlan 22KHz LNB lerin içindeki osilatör seçimi (alt /üst bant geçiþi) için kullanýlmýþtý. Alýcýdan anten istikametine uygulanacak bir kontrol iþaretleþmesi sistemi acilen gerekiyordu. DiSEqC (Digital Uydu Teçhizatý Kontrolu) bu gereksinimden ortaya çýktý. Þimdi daha önceki 22KHz tekniði kullanýlarak bu taþýyýcýnýn üzerinden sayýsal telgraf modüle edilmektedir.

Önceden polarizasyon düzlemini deðiþtirme, çanak deðiþtirme ve hareketli anten kumandalarý tümüyle deðiþik baðlantý ve kontrol þekillerine sahipti. Örneðin 13/18V polarizasyon deðiþikliði için, 22KHz sinyali ise çanak seçimi için kullanýlmaktaydý. Ayrýca hareketli antenlerin kumandalarý da tümüyle ayrý sinyallerle yapýlmaktaydý. Cihazlar arasýndaki uyumsuzluk sorunu da kullanýcýnýn cihaz seçimini güçleþtirmekteydi. Ayrýca daha önceki tekniklerle hem alt hem de üst bantlarý olan iki uydu arasýnda seçim yapmak mümkün olmamaktaydý.

DiSEqC üzerine sayýsal telgraflarýn modüle edileceði bir taþýyýcý olarak 22KHz tekniðini kullanmaktadýr. Ana kumanda fonksiyonu her uydu alýcýsý içinde bulunan Mikroprosesör tarafýndan üstlenilmektedir.

Bu ana birim (master) tarafýndan verilen sayýsal kumanda bilgileri kumanda edilen (slave) cihazlar tarafýndan algýlanýr. DiSEqC þu anda 4 ana çeþit yapýda bulunmaktadýr. Basit DiSEqC (Mini - DiSEqC de denmektedir.) , DiSEqC 1.0 ve DiSEqC 2.0 ile DiSEqC 1.2 .

Mini DiSEqC de sadece temel uygulamalara yeterli kýsýtlý özellikler bulunmaktadýr. Bu tip 22kHz sinyal için sadece 2 konumu içerir(Sekil 1'e bakýnýz). 12ms sürekli ( 0 bilgisi) ve 12ms kesikli (1 bilgisi) . Bu þekilde 13/18V anahtarlamasýnýn da kullanýlmasýyla toplam 8 polariteye kumanda ediliebilir. Yani örneðin V ve H polariteleri, üst ve alt bantlarý ile iki çanaðýn tüm polariteleri seçilebilir.

Eðer 8 polariteden çok kumanda gerekiyor ise. Mini-DiSEqC den vazgeçilmelidir. Sýra istenildiði kadar çok çanaða kumanda edebilen DiSEqC 1.0'a gelir. Bu durumda gerekli kumanda bilgileri 22kHz sinyalin üzerine modüle edilir. Örneðin 1,5ms bit periyodunun 0,5ms 22kHz var, 1ms yok konumu 1 bilgisini, 1ms var 0,5ms yok konumu ise 0 bilgisini vermektedir.

Sinyal haberleþmesi Mini – DiSEqC sistemi (a), DiSEqC 1.0 ve üzeri ise (b) ye göredir. Þekilde görüldüðü gibi Mini – DiSEqC sisteminde sadece iki sinyal konumu mevcuttur (yani toplam sadece 8 polarizasyon düzlemine imkan verir ), DiSEqC 1.0 ve üzeri için ise seçenekler neredeyse sýnýrsýz olmaktadýr.

Bu sistem temel olarak tüm anahtarlama iþlevlerini yerine getirmektedir, ancak dijital teknoloji daha da fazlasýný vadeder. DiSEqC 2.0 ile çevre cihazlarý ana birimin (master) çip fonksiyonlarýný da görmektedir. Bu þekilde kullanýcýya yeni avantajlar saðlanmaktadýr. Uydu alýcýsýnýn kullanýmý ve programlanmasý oldukça kolaylaþmaktadýr. Örneðin uydu alýcýsýna LNB'nin lokal osilatör frekansýnýn bildirilmesi gerekmez, sistem kendiliðinden tanýyabilir. Ayrýca merkezi kumanda tarafýndan her türlü hata durumu deðerlendirilip düzeltici deðiþiklik yapýlabilir.

DiSEqC sistemi bir dizi cihazý ya da parçayý kumanda edebilme imkaný saðlar. Polarizasyon düzlemleri veya , uydu sistemleri arasýnda seçim yapmanýn yaný sýra polarizörler aktüatörler gibi çeþitli hareketli anten parçalarýna kumanda edilebilir.

DiSEqC sistemi geriye doðru uyumludur. Eskiden var olan 13-18V ve 22kHz sinyallerine sahip uydu alýcýlarý da bu sistemin içinde eskiden var olan tüm fonksiyonlarýný görebilirler. Ancak yeni geliþtirilen ilave fonksiyonlarý yapamazlar.

Bu haberleþmede yönlendirici durumda olan Master entegre devredir. Master devre Slave devreden bir cevap bekliyor ise (DiSEqC 2.0) bunun nasýl bir cevap olduðunu da belirler. Slave devrelerden gerekli cevap gelmeden haberleþme bitmez. Kýsacasý master bir (ya da daha çok) slave cihaza 22kHz sinyalini kodlayarak kýsa bir komut göndermektedir ki bu basit bir yazýlým veya onu ikame eden devre ile yapýlabilmektedir. Slave cihazda ise (örneðin sviç) hem uç cihazýna gerekli kontrollar (örn. antenleri seçen rölelerin kontrolu) hem de gerekli sinyal kodlama ve çözme iþlemleri ayni bir tek mikrokontrolör çipinde yapýlýr. Multisviç denilen kutularda ise farklý master (uydu alýcýsý tarafý) devrelerden gelen komutlara uygun uç cihazlarý (örn. anten) seçen bu devrelerden bir matris þeklinde (alýcý sayýsý kadar adette) bulunur.



DiSEqC Bus Donaným Spesifikasyonlarý

Slave cihazlarýn geriye master cihaza mesaj gönderebilmeleri için basit 22KHz sürekli dalga iþaretleþmesi için gerekenden çok daha belirgin empedans tanýmlamalarýnýn yapýlmasý zorunlu olmuþtur. Buna ek olarak DiSEqC tanýtýmý safhasýnda mevcut iþaretleþme sistemlerine de uyumluluk veya hibrit çalýþabilme bakýmýndan farklý çalýþma gerilimlerini kabul edebilmek önemli bir avantajdýr.

Bu nedenlerle DiSEqC Bus için önerilen DC besleme voltajý 12 ±1 volttur. Ancak çevre cihazlar bakýmýndan 18Volta kadar tolere edilebilmelidir.(yani belirgin bir arýza yaratmamalýdýr.) Kýsa vadede (halen mevcut cihazlar bakýmýndan) bazý üreticiler 13/17V iþaretleþme seviyelerine uyumluluklarýný korumayý seçmiþlerdir. Ayný þekilde bu uyumluluk DiSEqC Slave entegre devrelerinin ilk versiyonlarý için de kabul edilmiþtir.

Bu Bus dan beslenen çevre cihazlarý için Uydu Alýcýlarýnda da 500mA 'e kadar DC besleyebilme kaynaðý önerilmiþtir.

Nominal 22kHz iþaretleþme genliði 650mV tepeden tepeyedir. Kablodaki gerilim düþümlerini tolere edebilme bakýmýndan da detektör tarafýnýn 300 mV (±100 mV) deðerine kadar algýlayýp cevap verebilmesi gerekir. Busa yüklenmesi önerilen azami (tepeden tepeye) genlik 1 volttur.

Geriye doðru haberleþmenin saðlanabilmesi için Master vericisinin (uydu alýcýsý tarafý) busa göstermesi gereken nominal kaynak empedansý 22kHz de 15W dýr. Sonlandýrma tipik olarak bir direnç, DC besleme akýmýný destekleyecek paralel bir bobin, ve topraða doðru bir kondansatörden (kablo boyu ve sonlandýrma kapasitesi küçük olduðunda 22kHz' sinyalini þekillendirmk için) oluþur.

22kHz sinyalinin taþýnabilmesi için busun (koaks kablo) en ucundaki toplam yük kapasitesinin 250nF(0.25mF) deðerini aþmamasý önerilir. Bu deðer mevcut LNB tipleriyle, 50 metreye kadar mesafede tek LNB için tolere edebilmek üzere geçerlidir. Gerçek DiSEqC çevre birimleri açýsýndan busun 100nF dan fazla yüklenmemesi gerekir. Bazý cihaz türleri (montajcý cihazlarý, SMATV nodlarý gibi) bakýmýndan ise bunun çok daha altý tercih edilir. Çeþitli kablo boylarýna göre türlü sonlandýrma kombinasyonlarý için kabul edilebilir azami yüklemelerin belirlenebilmesi için tesisat hesap tablolarý yapýlmalýdýr.