Bu fotoðraf Cumhuriyet’in ilanýndan 5 ay kadar önce, Mayýs 1923’de Çankaya Köþkü’nde çekilmiþ. Atatürk, yanýnda kayýnbiraderi, kayýnvalidesi Adviye Haným ve Latife Haným olmak üzere bir haným misafirle köþkün fotoðrafçýsýna böyle poz vermiþ. Bir baþka deyiþle, üç çarþaflý haným Çankaya’da…

Fotoðraf 2


Bu fotoðraf Manisa’da çekilmiþ. Tarih 1922 güzü. Halk Mustafa Kemal Paþa’yý heyecanla baðrýna basmýþ. Saðda ve solda görülen ama yüzleri görünmeyen peçeli ve çarþaflý hanýmlar, Manisalý öðretmenler olmalý. Önde bir öðrenci muhtemelen Gazi’ye þiir okuyor.

Fotoðraf 3


Bu defa Akþehir’deyiz. 1922 sonu veya 1923 baþý. Gazi, Latife Haným’la birlikte yurt gezisinde. Sol tarafta gördüðümüz kapalý hanýmlarýn kendilerine iyice yaklaþmýþ bulunan Latife Haným’a doðru ilerlemek istedikleri beden dillerinden okunuyor. Gazi, fotoðrafýn en saðýnda…


Fotoðraf 4


Türk Kadýnlar Birliði Atatürk’ü ziyaret ediyor. Birlik 1924’de kurulduðuna göre fotoðraf Cumhuriyet’in ilk yýllarýna ait olmalý. Atatürk’le birlikte poz veren kadýnlardan en saðdaki, yüzünü açmýþ olsa da çarþafýyla dikkat çekiyor. Hemen yanýndaki kadýnýn baþörtüsü ise oldukça iddialý. Kadýnlarýn her biri farklý tarzlarda da olsa tesettürlüler. Ve kadýn haklarýný savunuyorlar! Gazi’yi ziyaretlerinin maksadý da kadýnlara daha fazla hak talep etmek.


Fotoðraf 5


Þimdiye kadarki fotoðraflara, ‘o Cumhuriyet’ten önce çekilmiþ’ veya ‘ilk yýllarda bu kadarý normal’ diyerek burun kývýranlar bu fotoðrafa ne diyecekler, merak ediyorum. Yýl bu defa 1937. Atatürk ve Ýçiþleri Bakaný Þükrü Kaya, çarþaflý bir kadýnýn derdini dinliyorlar. Yüz hatlarý ve tavýrlarý kadýnýn baþýndaki örtüyle deðil, içiyle ilgilendiklerini yeterince gösteriyor sanýyorum.