Ýþte Cunta'dan sivile ölüm kurþunu



Cunta yönetiminin devrilmesi talebiyle Myanmar'da yapýlan gösterilere müdahale eden askerler kalabalýða ateþ açtý. Ptotestolarý görüntüleyen bir Japon gazeteci öldürüldü.



Japon haber ajansý Kyodo, ptotestolarý görüntüleyen bir Japon fotoðrafçýnýn öldürüldüðünü bildirdi.

Myanmar'da askerlerin tehdidi etkili oldu ve baþkent Yangon'daki göstericiler sokaklarý boþalttý. Güvenlik güçlerinin uyarý ateþi açmasýnýn ardýndan en az 100 kiþi gözaltýna alýndý, diðer göstericilerse koþarak kaçtý.
Rahiplerin askeri rejim karþýtý gösterileriyle sarsýlan Myanmar, askeriyenin 1990'daki demokratik seçimlerin sonuçlarýný tanýmamasý yüzünden siyasi ve ekonomik tecrit halinde bulunuyor.

90 seçimlerini kazanan Milli Demokrasi Birliði'nin Nobel ödüllü lideri Aung San Su Kyi, ev hapsinde tutuluyor.

Cuntanýn seçim sonuçlarýna riayet etmesini isteyen ve ülkedeki insan haklarýnýn zayýflýðýndan yakýnan, aralarýnda Avrupa Birliði üyeleri, ABD ve Avustralya'nýn da bulunduðu ülkeler, Myanmar'a ekonomik ve askeri yaptýrýmlar uyguluyorlar.

Myanmar rejiminin birkaç dostundan biri ve ticareti sürdürdüðü ana ülke ise Çin. Tayland da ülkenin bir diðer ihracat pazarý.

Suu Kyi de cunta siyasi reformlara izin verene kadar ülkeye olan yabancý yatýrýmlarýn ve turizmin durdurulmasýný istiyor.

1962'den beri ülkeyi yöneten cunta, 1993'te yedi adýmlýk bir demokratik 'yol haritasý' çizdi. Bunun ilk adýmý, geçen eylülde yeni bir anayasanýn ana hatlarýnýn belirlenmesiyle tamamlandý. Ancak anayasa referandumu ya da seçimler için bir tarih açýklanmadý.

OLAYLAR NASIL BAÞLADI?
Gösteriler Aðustos ayýnda yakýt fiyatlarýnýn aþýrý artmasýný protesto için baþladý ve bu gösterilerde yüzlerce kiþi gözaltýna alýndý. Gösterilerin liderliðini son bir haftadýr rahipler üstlendi.

Rahipler, 5 Eylülde Pokkoku'daki gösteride rahiplere kötü muamele edilmesi nedeniyle hükümete özür dilemesi için verdikleri sürenin geçen hafta pazartesi dolmasý üzerine, salý günü yürüyüþlere baþladý.

Hükümet ise Pokkoku'daki olaylardaki müdahalesini kabul etmeyerek, demokrasi yanlýsý eylemcileri, bu protestolarý rahipleri ve diðerlerini 1988'dekine benzer bir isyana kýþkýrtmak için kullanmakla suçluyor.

Gösterilerin, 1996'da kuvvet kullanarak bastýrýlan öðrenci gösterilerinden bu yana cuntaya en büyük meydan okuma olduðu belirtiliyor.


ESKÝ BURMA
Myanmar'ýn daha önce Burma olan ismi, cuntanýn 'Burmalý olmayan azýnlýklarýn protestosuna cevap olarak aldýðýný' bildirdiði bir kararla Burma Birliði'nden Myanmar Birliði'ne çevrilmiþti.

Nüfusunun 57 milyon civarýnda olduðu belirtilen Myanmar'da 135 etnik grubun çoðunluðunu Burmalýlar (yüzde 68) oluþturuyor. Bunlarý yüzde 9 ile Þanlar ve yüzde 7 ile Karenler takip ediyor. Nüfusun yüzde 89'unu Budistler oluþturuyor.

Toprak bakýmýndan güneydoðu Asya'nýn ikinci büyük ülkesi olan Myanmar'ýn ordusu da Çin ve Hindistan'dan sonra bölgenin en büyük ordularýndan biri.

Myanmar'da 26 yýl boyunca uygulanan merkezi planlamadan sonra 1998'de pazar ekonomisine geçildi.

Yoksul bir ülke olsa da Myanmar doðal kaynaklar bakýmýndan zengin.

Bunlar arasýnda petrol, doðal gaz, bakýr, kalay ve baþka deðerli metaller bulunuyor. Ekonomi de doðal gaz, tarým, deniz ve orman ürünleri ve tekstil ihracatýna dayanýyor.