Boðazda Beta Hemolitik Streptokok Ýltihabý



A Grubu Beta hemolitik streptokoklar, bakteri türü mikroplardýr. Özellikle kýþ aylarýnda kapalý ortamlarda birarada bulunan insanlarda boðaz iltihaplanmalarýna (farenjit) neden olurlar. Streptokoklar, solunum yollarýndan havayla çýkan damlacýklarýn insandan insana geçmesiyle bulaþýrlar. En sýk 5-15 yaþ arasýndaki çocuklarda hastalýk yaparlar.







Belirti ve Bulgularý:

Boðaz aðrýsý ve ateþi olan çocuklarýn yaklaþýk %10'unda A Grubu Beta hemolitik streptokok iltihabý vardýr. Boðazýn (farenks) iltihaplanmasý olan farenjit nedeniyle çocuðun yutkunmasý ve beslenmesi güçleþir. Streptokok farenjiti olan çocuðun ateþi genellikle 38°C'den yüksektir; titremeler, vücutta aðrýlar ve iþtahsýzlýk olur. Birlikte karýn aðrýsý, bulantý ve kusma gibi karýn belirtileri de bulunabilir. Bakýldýðýnda bademcikler ve boðazda kýzarýklýk, þiþlik ve beyaz lekelenmeler görülür. Alt çene kemiðinin köþesinde ve boyunda lenf bezleri þiþmiþ olabilir.



Bazen streptokok iltihaplarýnda, mikroplarýn salgýladýðý toksinler deride yaygýn kýzarýk biþ döküntüye neden olur. Bu durumda hastalýðýn adý "kýzýl"dýr ve genellikle boðaz iltihabýnýn 2.gününden 6.gününe kadar sürer.Tedavi edilmeyen veya yetersiz tedavi edilmiþ streptokok iltihaplarý, nadiren ateþli romatizma adý verilen ve kalp romatizmasý ile eklem iltihaplarýna neden olabilen bir hastalýða da yol açabilirler. A Grubu Beta hemolitik streptokok iltihaplarýnýn bir diðer nadir komplikasyonu da, hastalýðýn baþlangýcýndan 2-3 hafta sonra ortaya çýkabilen böbrek iltihabýdýr. Streptokoklar ayrýca sinüzit 'e, orta kulak iltihabý 'na, zatürreye ve deri iltihaplarýna da neden olabilirler.







Hastalýðýn önlenmesi :

Streptokoklara baðlý boðaz iltihaplarýný önlemenin kesin bir yöntemi yoktur. En güvenli yol, evde boðaz iltihabý olan bir kiþi varsa, bu kiþiyle çok yakýn temasta bulunmamak ve genel temizlik kurallarýna dikkat etmektir.



Bazý kiþiler, özellikle de çocuklar, kendilerinde hiçbir hastalýk belirtisi olmadan streptokok mikrobunun taþýyýcýsý olabilirler. Okul çaðýndaki çocuklarýn yaklaþýk %5-15'inde taþýyýcýlýk görülebilir.







Hastalýðýn süresi :

A Grubu Beta hemolitik streptokok iltihaplarýnýn inkubasyon dönemi (bulaþma ile hastalýk oluþma arasýnda geçen süre) genellikle 7-10 gündür. Boðaz iltihaplarýnda ateþ genellikle 5 gün içinde düþer, bunu takiben boðaz þikayetleri de azalýr. Antibiyotik tedavisi genellikle 10 günde tamamlanýr. Eðer belirtiler düzelmiþse ve ateþ yoksa, antibiyotik tedavisinin baþlanmasýný takibeden 48.saatten sonra çocuðunuz okula gidebilir. Þikayetler kýsa sürede kaybolsa bile, ilaçlar doktorunuz tarafýndan önerilen süre ve dozda kullanýlmaya devam edilmelidir.







Evde uygulanabilecek tedavi :

Eðer çocuðunuz boðaz aðrýsý nedeniyle yemek yemekte güçlük çekiyorsa yumuþak veya sývý gýdalarý tercih edin. Çocuðunuzun bol sývý almasýný (su, meyve sularý, vs.) ve istirihat etmesini saðlayýn.



Oda havasýnýn nemlendirilmesi, çocuðunuzun boðaz þikayetlerini azaltacaktýr. Eðer boyunda aðrýlý lenf bezi þiþlikleri varsa, boyuna nemli ve ýlýk bir havlu koymak onu rahatlatabilir.



Ýlaçlarý doktorunuzun önerdiði süre ve dozda kullanmaya özen gösterin. Bu, ateþli romatizma ve bademcikler etrafýnda abse geliþmesi gibi komplikasyonlarýn önlenmesi için mutlak gereklidir.







Týbbi tedavi :

Çocuðunuzun boðazýnda A Grubu Beta hemolitik streptokok iltihabýndan þüphelendiðinde, doktorunuz boðaz kültürü yapýlmasýný isteyecektir. Eðer boðaz kültüründe üreme olursa bu, mikrobun türünü tayin edecek ve hangi antibiyotiklerin tercih edilebileceðini bildirecektir.



Çocuðunuzda A Grubu Beta hemolitik streptokok iltihabý olduðu kesinleþirse, aðýzdan ya da enjeksiyon þeklinde verilebilen penisilin veya baþka türde bir antibiyotik ile tedavi edilmesi gerekecektir. Aðýzdan verilen ilaçlarda allerji ihtimali daha düþük olduðundan birçok doktor bu þekilde evde tedaviyi tercih etmektedir. Bu durumda çocuðunuz evde 10 gün süreyle ilaçlarýný almalýdýr.







Doktorunuza ne zaman baþvurmalýsýnýz ?

Çocuðunuzun boðazýnda streptokok iltihabýnýn belirtileri varsa, özellikle de evde veya okulda baþka birisinin yakýn zamanda streptokok iltihabý geçirdiðini biliyorsanýz doktorunuza baþvurunuz.



Eðer çocuðunuz streptokok iltihabý için tedavi altýndayken þu belirtilerden birini görürseniz yine doktorunuza baþvurunuz: ateþin düþtükten birkaç gün sonra tekrar yükselmeye baþlamasý, deri döküntüsü, kulak aðrýsý, koyu veya kanlý burun akýntýsý, öksürük ve balgam çýkartma, göðüs aðrýsý, solunum güçlüðü ve aþýrý halsizlik, havale geçirme, eklemlerde þiþlik ve aðrýlý kýzarýklýk, bulantý ve kusma.