Yanmýþ yað kanser nedeni!



Trakya Üniversitesi Týp Fakültesi Halk Saðlýðý Ana Bilim Dalý Baþkaný Prof. Dr. Faruk Yorulmaz, kansere neden olan beslenme hatalarýnýn baþýnda yaðlý beslenme ve yanmýþ yaðlarýn kullanýlmasýnýn geldiðini bildirdi.



Prof. Dr. Yorulmaz, yaptýðý açýklamada, Amerika'da yapýlan araþtýrmalara göre, mide ve baðýrsak kanserlerinin yüzde 90'ý, rahim, safra kesesi, pankreas ve göðüs kanserlerinin yüzde 50'si, akciðer, aðýz, mesane, rahim aðzý ve prostat kanserlerinin yüzde 20'si ve diðer kanserlerin yüzde 10'unun uygun ve doðru beslenme alýþkanlýklarýyla önlenebileceðini bildirdi.



Araþtýrmalara göre, kanserlerin üçte birinin besinlerden ve beslenme þeklinden kaynaklandýðýný ifade eden Yorulmaz, yanmýþ yaðlarýn kansere davetiye çýkardýðýný söyledi.



Kansere yol açan beslenme hatalarýnýn baþýnda yaðlý beslenme ve yanmýþ yaðlarýn kullanýlmasýnýn geldiðini ifade eden Prof. Dr. Yorulmaz, yaþlý hayvanlarýn etlerinde de kanserojen kimyasallarýn çok daha fazla olduðunu söyledi.



Türk mutfaðýnda hazýrlanan yemeklerde genel olarak bol yað kullanýldýðýný, yaðlar kýzartýlýrken ortaya çýkan peroksit adlý zararlý maddelerin kansere yol açabildiðini bildiren Prof. Dr. Yorulmaz, þunlarý kaydetti:



''Yað defalarca yeniden kullanýldýðýnda, bu zararlý maddelerin miktarý da kanser yapma tehlikesi de giderek artmaktadýr. Yanmýþ yaðlar, kanser dýþýnda baþka hastalýklara da yol açabilmektedir. Harvard Üniversitesinin bir araþtýrmasýnda, fazla yanmýþ yað içeren cips, balýk gibi gýdalarýn doðurganlýðý yüzde 70 azalttýðý ortaya çýkmýþtýr. Yanmýþ yaðlar ishal, kabýzlýk, alerji, zehirlenme gibi baþka saðlýk sorunlarýna da yol açabilmektedir. Özellikle 5 yaþ altý çocuklar, gebe ve emzikli kadýnlar, kronik hastalýðý olanlar ve yaþlýlar daha büyük tehlike altýndadýr.''



Fast fooda dikkat



Fast food gýda üretenler baþta olmak üzere, özellikle gýda ile uðraþan bazý iþ yerlerinin yanmýþ yaðlarý simsiyah olana kadar defalarca kullanabildiðini savunan Prof. Dr. Yorulmaz, Ýstanbul'da yapýlan denetimlerde, gýda iþ yerlerinin yüzde 80'inin, kýzartma yaðlarýný 20 defa kullanýldýðýnýn belirlendiðini söyledi.



Prof. Dr. Yorulmaz, denetimlerde, defalarca kullanýlan bu yaðlarýn atýlmadýðý ve ''merdivenaltý'' iþ yerlerinde süzülüp, renginin açýlarak fakir ve gecekondu semtlerinde ucuz fiyata satýldýðýnýn belirlendiðini kaydetti.



-YANMIÞ YAÐLARDAN KAYNAKLANAN HASTALIKLARDAN KORUNMA-



Prof. Dr. Yorulmaz, yanmýþ yaðlardan kaynaklanan hastalýklardan korunmak için iyi bilinen, güvenilir yaðlarýn satýn alýnmasý ve ayný yað ile en fazla 3 kez kýzartma yapýlmasý gerektiðini söyledi.



Her kullaným sonrasýnda yaðýn süzülüp, cam kavanoz içinde, buzdolabýnda ýþýk almayacak biçimde muhafaza edilmesinin faydalý olacaðýný belirten Prof. Dr. Yorulmaz, þöyle konuþtu: ''Kýzartmayý sabit sýcaklýk saðlayan fritöz gibi kaplarda yapmayý tercih edin. Her yað kýzartmaya uygun deðildir. Fýndýk yaðý zor yandýðý için, kýzartma yaparken en az kanserojen madde oluþur. Zeytinyaðý kýzartma sýrasýnda en kolay yanan yaðdýr. Bu nedenle kýzartma için tercih edilmemelidir. Kýzartma sýrasýnda yaðýn yanmamasýna özen gösterilmelidir. Yani yaðdan duman çýkmamalý, köpüklenme olmamalý, yanýk yað kokusu çýkmamalýdýr.''