Oruçla çocuðunuzu sosyal hayata hazýrlayabilirsiniz



Oruçluyken sergilenen güzel davranýþlar, evlerinizde verdiðiniz ikramlar, yardýmlaþmalar çocuklarýnýzýn ahlâklý olmasý ve duygusal zekasýnýn geliþmesi açýsýndan önemlidir. Çocuklar yardýma muhtaç fakir insanlar da olduðunu ve her istediklerinin de yapýlamayacaðýný öðrenirler.



Anneler babalar çocuklarýný en iyi þekilde yetiþtirmek isterler. Bu eðitimde en önemli olan ahlâk eðitimidir. Ýþte içinde bulunduðumuz Ramazan ayý çocuklarýn ahlâk eðitimi ve duygusal zekalarýný geliþtirmek için en güzel manevi zemini teþkil etmektedir. Allah’ýn mükâfatlandýrýcý olarak bilinmesini saðlar Çocuklar küçük yaþta dinî duygulara yetiþkinlerden daha yatkýndýrlar. Bu sebeple dinî ve ahlâki eðitimin küçük yaþta baþlamasý önemlidir.



Çocuðun henüz oruç tutmadýðý 3-6 yaþlarýnda ilk sorularýyla birlikte ona oruç hakkýnda bilgi vermek ve oruçluyken sergilenen güzel davranýþlarla örnek olmak, çocuðun da oruç tutmaya baþladýðý zaman ayný þekilde orucun ahlâki yönden terbiye edici özelliðinden yararlanmasýný saðlayacaktýr. Çocuðun somut düþündüðü; fakat soyut düþüncelere son derecede yatkýn olduðu dönemde oruç tutan kuluna Allah (cc)’ýn sevap vereceðini bilmesi; çocuðun Allah-u Teala’yý mükâfatlandýrýcý olarak tanýmasýna da yardýmcý olur. Baþka insanlarýn duygularýný anlamayý saðlar Orucun saðladýðý en önemli yararlardan biri, kiþinin baþka insanlarýn duygularýný anlamasýný (empati) saðlamasýdýr.



Empati insanlar arasý iliþkilerde çok önemli özelliklerden biridir. Baþka insanlarýn yerine kendini koymak duygusal zekânýn geliþmesiyle mümkün olmaktadýr. Yine kiþilik geliþiminin önemli bir aþamasý olan “Ben Merkezcilikten” uzaklaþmayý da gerektirir. Çocuklara orucun fakir ve açlarýn halini anlamamýzý saðladýðýný anlatmak gerekir. Bunun için yardýma muhtaç insanlardan bahsetmek yararlý olur. Böylece çocuk, Allah’ýn oruç emriyle istediðinin insanlarýn belli bir süre aç kalmasý deðil açlarýn halini anlamasý olduðunu anlamaya baþlar ve nimetlere þükür etmeyi de öðrenir. Böylece çocukta hem insanlara merhamet, cömertlik ve yardým etme duygusu geliþir hem de Allah’a kendisini daha yakýn hisseder. Oruç dürtüleri kontrol etmeyi kolaylaþtýrýr Psikolojik rahatsýzlýklarýn bir kýsmýnda görülen belirtilerden biri de “dürtü kontrol bozukluðu”dur.



Oruç, küçük yaþlarda anlamý bilinerek tutulduðu takdirde dürtüleri kontrol etme eðitimi de verir. Normal zamanda açlýða susuzluða dayanamayan kiþilerin oruçluyken açlýða daha kolay dayandýklarý, sigara tiryakilerinin bile büyük bir kýsmýnýn oruçluyken baðýmlýlýklarýnýn etkisinde daha az kaldýklarý bilinmektedir. Kiþinin oruca niyeti, iç salgý bezlerinin çalýþmasýna etki ederek dürtü, istek ve arzularýn kontrolünü; yani sabrý kolaylaþtýrmaktadýr.



Azalarýna oruç tutturmak davranýþ eðitimi kazandýrýr. Çocuða sadece aç kalmak deðil kötülüklerden de uzak durmak gerektiðini anlatmak önemlidir. Kötü sözlerden ve davranýþlardan uzak durmaya çalýþmak, kýrýcý konuþmamak, kalp kýrmamak, kimseye zarar vermemek oruçlu insanýn daha çok önem vermesi gereken özelliklerdir. Çocuða baþka insanlarýn arkasýndan konuþmanýn da oruçlu insana hiç yakýþmayan bir davranýþ olduðunu anlatmak gerekir. Oruçluyken bu hususlara dikkat eden kiþi baþka zamanlarda da bunu yapma alýþkanlýðýný kazanmaya baþlamýþ olur. Çocuðun dinî arayýþýna en uygun cevap bu ayda verilir Namaz ve duanýn kiþinin dinî ve ahlâki geliþimindeki rolü ve önemini hepimiz biliriz.



Çocuðun namaza alýþtýrýlmasý için (özellikle 7 yaþýndan sonra) Ramazan ayý da en uygun zamandýr. Bu ayda çocuklarla birlikte camilerin gezilmesi, büyük çocuklarýn teravih namazý kýlmaya götürülmeleri, onlarýn hayatlarý boyunca unutamayacaklarý manevi hazlar almalarýný saðlamaktadýr. Çocuklarýmýzý iftar davetlerine ya da iftar çadýrlarýna götürmek veya iftarlara evimize dost, komþu ve akrabalarýn davet edilmesi de çocukta tanýdýklarla tanýþma, kaynaþma ve birlik-beraberlik duygularýnýn geliþmesine ve sosyalleþmeye yardýmcý olur.



Oruç çocukta yardýmlaþma duygusunu kuvvetlendiren bir ibadettir. Anne-babalarýn bir kýsmý çocuklarýnýn kendilerinden sürekli bir þeyler istediklerinden ve doyumsuzluklarýndan þikayet etmektedirler. Çocuk kendisinden daha muhtaç insanlarýn olduðunu bildikçe bu duygularýný kontrol etmeyi daha çok öðrenir. Çocuða anlayabileceði bir þekilde Ramazan ayýnda verilen fýtr sadakasýndan bahsetmek yararlý olur. Çocuðun harçlýklarýndan bir miktarýyla yardýma muhtaç çocuklara bazý hediyeler almasýný teþvik etmek için Ramazan ayý en uygun manevi zemini teþkil etmektedir.



PSÝKOLOG FARÝKA ARTIR