Teþekkur: 
Beðeni: 
Ýþte ilk nükleer Türk füzesi: Ýbrahim
Habertürk, 49 yýl önce Ýzmir'e yerleþtirilen üç nükleer füzenin fotoðraflarýný buldu
Evet, efsane gerçek çýktý. Türkiye’nin nükleer baþlýklý füzeleri vardý. Ama bu füzeler ABD’nin ‘geçici’ hediyesiydi. Üstelik, NATO ülkelerinden baþka gönüllü çýkmayýnca ABD, Rusya’ya gözdaðý verecek nükleer baþlýklý füzelerden 15’ini Türkiye’ye 1961’de teslim etti. Ýzmir Çiðli’ye yerleþtirilen ve ‘Ýbrahim’ adý verilen füzeler, ABD’nin Rusya ile Küba krizini aþmadaki kozu olunca 1963’te geri götürüldü.
ABD 2 BÝN TÜRK SUBAY-SÝVÝL EÐÝTTÝ
Ýzmir Çiðli’de konuþlu füzeler için Türkiye’nin toplamda görevlendirdiði asker-sivil personel sayýsý 2 bini buldu. Türkiye’nin füzelerin idaresini devralmasý için ABD’ye eðitime gönderilen subaylar, 18 Nisan 1962’de deneme atýþý da yaptý. NASA’nýn Cape Canaveral’daki üssünde tamamen Türkler’in komutasýndaki bir Jüpiter füzesi baþarýyla fýrlatýldý
Türkiye’deki füzelerin baþýndan ilginç olaylar da geçti. Füzeler açýkta durduðu için çevredeki köylüler ne olduklarýný soruyordu. Onlara füzelerin minare olduðu anlatýlýyordu. ABD Senatosu bir araþtýrma için geldiði Çiðli’de bir füzenin motoruna bir kurþun isabet ettiðini de ortaya çýkardý. Bir füzenin de elektrik bataryasýnýn patladýðý ve kontrol panelinin bozulduðu anlaþýldý.
En son Wikileaks belgelerinde yazýnca bir kez daha gündeme gelen Ýncirlik Üssü’nde nükleer silah olup olmadýðý tartýþmalarý tekrar alevlendi. Türkiye’de nükleer silah olduðu ise bir dönemherkesçe biliniyordu.
TÜRK BAYRAKLI NÜKLEER
Siyaset tarihine geçen ve 1962’de ABD ile Sovyetler Birliði’ni nükleer savaþýn eþiðine getiren Küba füze krizinin, Türkiye’deki Jüpiter füzeleri ile Küba’daki Sovyet nükleer füzelerinin karþýlýklý çekilmesiyle son bulduðu ortaya çýktý. ABD Hava Kuvvetleri Tarih Araþtýrmalarý Ajansý, ABD Silah Kontrol ve Silahsýzlanma Ajansý, Ohio ve Tufts Üniversitesi’nin finansmanýyla 1997 yýlýnda hazýrlanan ve daha sonra kitaplaþtýrýlan bir araþtýrma ise nükleer baþlýklý Jüpiter füzelerinin komutasýnýn Türk ordusunda olduðunu tarihe not düþtü. 1 Haziran 1960’ta teknik anlaþmanýn imzalanmasýyla yer araþtýrmalarý sonucunda nükleer füzelerin Ýzmir Çiðli’ye yerleþtirilmesi uygun bulundu. 5 fýrlatma rampasý ve nükleer baþlýklarýyla 15 Jüpiter füze yerleþtirilecekti. Hedef ise Sovyetler Birliði’nin batýsýndaki nükleer füze üsleriydi. Türkiye’nin bu füze üssünü idare edecek personeli olmadýðý için Türk subaylar ABD’ye eðitime gönderildi.
IBRM, ÝBRAHÝM OLDU
‘Orta menzilli balistik füze’nin Ýngilizce kýsaltmasý IBRM olunca füzelere de “ÝbrahimII” kod adý verildi. “ÝbrahimI”in olup olmadýðý ise araþtýrmalarda ortaya çýkmadý. Ýbrahim’e dönüþen füzelerin ilk partisi ve ilk fýrlatma rampasý Çiðli’de 6 Kasým1961’de faaliyete geçti. Füzelere Türk bayraklarý çizildi. 1962’de bütün Ýbrahim’ler operasyonel hale geldi. 22 Ekim 1962’de füzeler tamamen Türk ordusuna devredildi. Ayný ay ABD ile Küba arasýndaki krize Rusya da müdahale edince füze krizinin çözüm anlaþmasýna Türkiye’deki füzeler de girdi ve bir süre sonra füzeler söküldü. Türkiye Ýbrahim’lerin sökülmesine dirense de ABD’nin daha çokmodern silah vermesi karþýlýðýnda füzeler söküldü.
HÝROÞÝMA’YA ATILAN BOMBANIN 100 KATI GÜCÜNDE
'ÝBRAHÝM' adý verilen Jüpiter füzesinin 1963 yýlýnda Çiðli’de sökülmesine az bir zaman kala çekilen fotoðrafýnda da görüldüðü gibi üzerinde Türk bayraðý vardý. Resimde net gözükmese de bayraðýn altýnda bir ok ve nükleer bombanýn patlamasýndan sonra ortaya çýkan mantar bulutu çizimi de bulunuyordu.
MOTORU ‘ETEKLÝ’
Füzeler açýkta durduðundan motor bölümü, dýþ etkenlere karþý ‘etek’ adý verilen bir muhafaza içinde duruyordu. Füze fýrlatýlacaðý zaman ‘etek’, çiçek gibi açýlýyordu. Jüpiter, açýk hedef olduðu için savaþ halinde 15 dakikada fýrlatýlmasý gerekiyordu, bu yüzden nükleer baþlýklar sürekli takýlýydý. Füzenin uzunluðu 18 metre, çapý ise 2.74 metreydi. Her bir nükleer baþlýk 1.44 megaton kapasitesiyle Hiroþima’ya atýlan bombanýn 100 katý gücündeydi.
FÜZELER TÜRKÝYE'YE NASIL GÝRDÝ?
ABD’li araþtýrmacý Philip Nash’in Other Missiles of October (Diðer Ekim Füzeleri) baþlýklý araþtýrmasýna göre füzelerinin Türkiye macerasý þöyle: ABD 1957 yýlýnda NATO üyelerine orta menzilli balistik nükleer füze olan Jüpiter’i yerleþtirmeyi teklif etti. ABD Baþkaný Eisenhower, füze verilecek ülkelerde yerel personel kullanýlmasýna karar verdi. Fýrlatma anahtarý bir ABD ve bir yerel subayda duracaktý.
Onun dýþýnda Amerikalý gözlemcilerin de olacaðý füze üssü, yerel kuvvetlerce komuta edilecekti. Türkiye ayný yýl füzelerin kendi topraklarýna yerleþtirilmesi için baþvurdu. Dönemin ABD Silahlý Kuvvetleri Avrupa Baþkomutaný Lauris Norstadt, hükümetine “Türkler savaþ yanlýsý... Savaþ istekleri artar’ diye rapor verdi. Bunun üzerine Türkiye ile müzakere baþlatýlmadý. Ancak, Ýtalya dýþýnda hiçbir ülkeden olumlu sonuç alýnamayýnca 1959’da Türkiye’ye füze verilmesine yeþil ýþýk yakýldý. 19 Eylül 1959’da iki ülke anlaþma imzaladý.
Bu Linki Görmeniz Ýçin SupersatForuma Uye Olmanýz Gerekmektedir.
Bu Linki Görmeniz Ýçin SupersatForuma Uye Olmanýz Gerekmektedir.
Bu Linki Görmeniz Ýçin SupersatForuma Uye Olmanýz Gerekmektedir.
Alýntý
Yer imleri